دانشگاه تهران دانشکده‌ی کارآفرینی

2-3-3-3- مروری بر برنامه‌ی پنجم توسعه. 42

2-3-3-4- مروری بر نقشه جامع توسعه‌ی کارآفرینی.. 44

2-3-3-5- سند راهبردی نظام جامع فناوری اطلاعات کشور. 45

2-3-4- مروری بر سیاست‎‌های مشابه در کشورهای پیشرو منطقه. 50

2-4-… چارچوب نظری تحقیق… 52

2-4-1- جمع بندی کلی مرور ادبیات و ارایه‌ی مدل مفهومی.. 53

2-5-… قلمرو مکانی تحقیق… 54

3-فصل سوم:  روش‌شناسی تحقیق. 55

3-1-… مقدمه.. 55

3-2-… روش تحقیق… 56

3-2-1- فرایند اجرایی تحقیق (روندنما تحقیق) 57

3-3-.. جامعه‌ی آماری.. 58

3-3-1- جامعه‌ی آماری در بخش کیفی.. 58

3-3-2- جامعه‌ی آماری در بخش کمی.. 58

3-4-… حجم نمونه‌ی آماری.. 58

3-4-1- حجم نمونه‌ی در بخش کیفی.. 58

3-4-2- حجم نمونه‌ی در بخش کمی.. 59

3-5…. روش نمونه‌گیری.. 61

3-5-1- روش نمونه گیری در بخش کیفی.. 61

3-5-2- روش نمونه گیری در بخش کمی.. 61

3-6-… روش‌های گردآوری داده‌ها. 61

3-6-1- روش گردآوری داده‌ها در بخش کیفی.. 61

3-6-2- ابزار گردآوری داده‌ها در بخش کمی.. 61

3-7-.. ویژگی‌های فنی (روایی و پایایی) ابزار گردآوری داده‌ها. 62

3-7-1- ویژگی‌های ابزار گردآوری داده‌ها در بخش کیفی.. 62

3-7-2- ویژگی‌های ابزار گردآوری داده‌ها در بخش کمی.. 62

3-7-3- روش سنجش پایایی ابزار 62

3-7-4-روش سنجش روایی ابزار 63

3-7-5- روش‌های تکمیلی گردآوری داده‌ها 63

3-8-.. روش‌های تجزیه و تحلیل داده‌ها. 63

3-8-1- روش تجزیه و تحلیل داده‌های کیفی.. 63

3-8-2- روش تجزیه و تحلیل داده‌های کمی.. 64

4-       فصل چهارم: تجزیه و تحلیل داده‌های تحقیق. 66

4-1….. مقدمه.. 66

این مطلب را هم اگر خواستید بخوانید :

مدل­های مرتبط با خرید آنی:/پایان نامه درمورد خرید آنلاین - جستجو گران نیکنام

4-2-… توصیف دموگرافیک نمونه‌های تحقیق… 66

4-2-1- توصیف دموگرافیک بخش مصاحبه با خبرگان.. 66

4-2-2- توصیف دموگرافیک تکمیل‌کنندگان پرسش‌نامه. 68

4-2-2-1- تحلیل جنسیت پاسخگویان.. 68

4-2-2-2- تحلیل میزان تحصیلات پاسخگویان.. 69

4-2-2-3- تحلیل سمت و شغل پاسخگویان.. 70

4-2-2-4- تحلیل زمینه‌ی کاری پاسخگویان.. 71

4-2-2-5- تحلیل محل کار پاسخگویان.. 72

4-2-2-6- تحلیل میزان سن پاسخگویان.. 73

4-3-… تحلیل داده‌های کیفی تحقیق… 75

4-3-1- روش کار 75

4-3-2- کد گذاری جداول.. 75

4-3-2- خلاصه‌ی کدگذاری‌های محوری و باز 77

4-3-3- تحلیل کدهای محوری و باز 92

4-3-3-1- سیاست‌های مناسب… 92

4-3-4-2- توسعه‌ی فناوری اطلاعات… 96

4-3-4-3- توسعه‌ی کارآفرینی.. 102

4-4-… تحلیل داده‌های کمی تحقیق… 105

4-4-1- شاخص‌های توصیفی متغیرهای تحقیق.. 106

4-4-1-1- شاخص‌های توصیفی مولفه اول: اثر سیاست‌های دولت در توسعه‌ی فا 106

4-4-1-2- شاخص‌های توصیفی مولفه دوم: اثر توسعه‌ی فا بر توسعه‌ی کارآفرینی.. 109

4-4-1-3- شاخص‌های توصیفی مولفه سوم: اثر توسعه‌ی کارآفرینی بر سیاست‌های دولت… 112

4-4-2- تحلیل داده‌ها متناسب با سوال‌ها و فرضیه‌های تحقیق.. 115

4-4-2-1- تحلیل داده‌های مربوط به مولفه‌ی اول: اثر سیاست‌های دولت بر توسعه‌ی فا 115

4-4-2-2- تحلیل داده‌های مربوط به مولفه‌ی دوم: اثر توسعه‌ی فا بر توسعه‌ی کارآفرینی.. 117

4-4-2-3- تحلیل داده‌های مربوط به مولفه‌ی سوم: بازخورد توسعه‌ی کارآفرینی بر سیاست‌ها 119

4-4-2-4- تحلیل مربوط به سیاست‌های مناسبت حمایتی و پشتیبانی.. 121

4-4-2-5- تحلیل‌های مربوط نقش توسعه‌ی منابع انسانی.. 123

4-4-2-6- تحلیل‌های مربوط نقش فرهنگ‌سازی… 124

4-4-2-7- تحلیل‌های مربوط به نقش توسعه‌ی زیرساخت… 125

4-4-2-8- تحلیل‌های مربوط به نقش توسعه‌ی نهادها 126

4-4-2-9- تحلیل‌های مربوط به نقش توسعه‌ی محتوا و کاربرد. 127

4-4-3- پاسخ به سوال‌های فرعی پژوهش….. 128

4-4-3-1- نقش توسعه‌ی زیرساخت‌ها در توسعه‌ی کارآفرینی مبتنی بر فناوری اطلاعات… 128

4-4-3-2- نقش توسعه‌ی منابع انسانی در توسعه‌ی کارآفرینی مبتنی بر فناوری اطلاعات… 128

4-4-3-3- نقش توسعه‌ی محتوا و کاربرددر توسعه‌ی کارآفرینی مبتنی بر فناوری اطلاعات… 128

4-4- نتیجه گیری.. 129

5-فصل پنجم: نتیجه‌گیری و پیشنهادها 131

5-1-… مقدمه.. 131

5-2-… تحلیل بر اساس مبانی نظری، سوال‌ها و فرضیه‌های تحقیق… 131

5-2-1- خلاصه روند تحقیق.. 131

5-2-2- بحث و نتیجه گیری… 132

5-3-.. بحث و جمع بندی.. 136

5-3-1- تبیین مدل نهایی تحقیق.. 136

5-4-… پیشنهادهای تحقیق بر اساس مبانی نظری، سوال‌ها و فرضیه‌های تحقیق… 137

5-4-1- پیشنهادهای کاربردی… 137

5-4-2- پیشنهادهای سیاست‌گذاری… 138

5-4-3- پیشنهادها جهت پژوهش‌های آینده 138

منابع. 139

منابع فارسی… 139

منابع انگلیسی… 141

پیوست‌ها 143

پ-1- نمونه‌یی از ابزارهای گردآوری داده‌ها (بخش کیفی – سوالات مصاحبه). 143

پ-2- نمونه‌یی از ابزارهای گردآوری داده‌ها (بخش کمی – پرسش‌نامه). 144

پ-3- شواهد مستند گردآوری داده‌ها (بخش کیفی – مصاحبه). 153

پ-4- نتایج تحلیل نرم‌افزاری داده‌ها (کمی – پرسش‎نامه). 164

پ-5- کدگذاری اسناد بالادستی… 171

واژه‌نامه فارسی به انگلیسی.. 183

واژه‌نامه‌ی انگلیسی به فارسی.. 186

فهرست جداول

جدول ‏1‑1- نام کشورهای منطقه‌ی مد نظر در سند چشم‌انداز (استخراج از رضایی، مبینی، 1385) 18

جدول ‏2‑1- مقایسه‌ی الگوهای خط مشی دولتی در توسعه کارآفرینی (داوری، رضایی کلیدبری 1385) 31

جدول ‏2‑2- خلاصه‌یی از برخی از پژوهش‌های خارجی مرتبط با موضوع. 34

جدول ‏2‑3- خلاصه‌یی از برخی از پژوهش‌های داخلی مرتبط با موضوع. 36

جدول ‏2‑4- بررسی موارد مرتبط با کارآفرینی و فناوری اطلاعات در سیاست‌های کلی نظام. 39

جدول ‏2‑5- بررسی موارد مرتبط با کارآفرینی و فناوری اطلاعات در برنامه‌ی پنجم توسعه. 42

جدول ‏2‑6- بررسی موارد مرتبط با فناوری اطلاعات در نقشه‌ی جامع توسعه‌ی کارآفرینی.. 44

جدول ‏2‑7- بررسی موارد مرتبط با کارآفرینی در سند راهبردی نظام جامع فناوری اطلاعات… 45

جدول ‏2‑8- مقایسه‌ی سیاست‌های کارآفرینی در حوزه‌ی فاوا برخی از کشورهای منطقه. 50

جدول ‏4‑1- فهرست خبرگان.. 67

جدول ‏4‑2- جنسیت پاسخگویان.. 68

جدول ‏4‑3- میزان تحصیلات پاسخگویان.. 69

جدول ‏4‑4- سمت سازمانی پاسخگویان.. 70

جدول ‏4‑5- زمینه‌ی کاری پاسخگویان.. 71

جدول ‏4‑6- محل کار پاسخگویان.. 72

جدول ‏4‑7- تحلیل سن پاسخگویان.. 73

جدول ‏4‑8- میزان فراوانی سن پاسخگویان.. 74

جدول ‏4‑9- روش کدگذاری سازه‌های تحقیق.. 75

جدول ‏4‑10- راهنمای سایر کدها 76

جدول ‏4‑11- خلاصه‌ی کدگذاری سیاست‌های مناسب (مستخرج از مصاحبه‌ها و اسناد) 77

جدول ‏4‑12- خلاصه‌ی کدگذاری توسعه‌ی فناوری اطلاعات (مستخرج از مصاحبه‌ها و اسناد) 84

جدول ‏4‑13- خلاصه‌ی کدگذاری مولفه‌ی سوم: توسعه‌ی کارآفرینی (مستخرج از مصاحبه‌ها و اسناد) 90

جدول ‏4‑14- ضریب پایایی پرسش‌نامه. 105

جدول ‏4‑15- فراوانی مربوط به طیف لیکرت مولفه اول: اثر سیاست‌های دولت در توسعه‌ی فا 106

جدول ‏4‑16- جدول آمار توصیفی مولفه اول: اثر سیاست‌های دولت در توسعه‌ی فا 107

جدول ‏4‑17- فراوانی و درصد مربوط به مولفه اول: تاثیر سیاست‌های دولت در توسعه‌ی فا 108

جدول ‏4‑18- فراوانی مربوط به طیف لیکرت مولفه دوم: اثر توسعه‌ی فا بر توسعه‌ی کارآفرینی.. 109

جدول ‏4‑19- جدول آمار توصیفی مولفه دوم: اثر توسعه‌ی فا بر توسعه‌ی کارآفرینی.. 110

جدول ‏4‑20- فراوانی و درصد مربوط به مولفه دوم: تاثیر توسعه‌ی فا بر توسعه‌ی کارآفرینی.. 111

جدول ‏4‑21- فراوانی مربوط به طیف لیکرت مولفه سوم: بازخورد توسعه‌ی کارآفرینی بر سیاست‌های دولت… 112

جدول ‏4‑22- جدول آمار توصیفی مولفه سوم: اثر توسعه‌ی کارآفرینی بر سیاست‌های دولت… 113

جدول ‏4‑23- فراوانی و درصد مربوط به مولفه سوم: بازخورد توسعه‌ی کارآفرینی بر سیاست‌های دولت… 114

جدول ‏4‑24- مجموع پاسخ‌های مربوط به تاثیر سیاست‌های دولت در توسعه‌ی فناوری اطلاعات… 115

جدول ‏4‑22- آزمون مولفه‌ی اول.. 115

جدول ‏4‑26- آزمون مربوط به سوالات 1 تا 12 مولفه‌ی اول.. 116

جدول ‏4‑27- مجموع پاسخ‌های مربوط به تاثیر توسعه‌ی فناوری اطلاعات بر توسعه‌ی کارآفرینی.. 117

جدول ‏4‑25- آزمون مولفه‌ی دوم. 117

جدول ‏4‑29- آزمون مربوط به سوالات 13 تا 28 مولفه‌ی دوم. 118

جدول ‏4‑30- مجموع پاسخ‌های مربوط به بازخورد توسعه‌ی کارآفرینی بر سیاست‌های دولت… 119

جدول ‏4‑28- آزمون مولفه‌ی سوم. 119

جدول ‏4‑32- آزمون مربوط به سوالات 29 تا 40 مولفه‌ی سوم. 120

جدول ‏4‑33- جدول آمار توصیفی مربوط به سیاست‌های مناسب حمایتی و پشتیبانی.. 121

جدول ‏4‑34- آزمون مربوط به سیاست‌های حمایتی و پشتیبانی.. 122

جدول ‏4‑35- جدول آمار توصیفی مربوط به نقش توسعه‌ی منابع انسانی.. 123

جدول ‏4‑36- آزمون مربوط به نقش توسعه‌ی منابع انسانی.. 123

جدول ‏4‑37- جدول آمار توصیفی مربوط به نقش فرهنگ‌سازی.. 124

جدول ‏4‑38- آزمون مربوط به به نقش فرهنگ‌سازی.. 124

جدول ‏4‑39- جدول آمار توصیفی مربوط به نقش توسعه‌ی زیرساخت‌های فناوری اطلاعات… 125

جدول ‏4‑40- آزمون مربوط به نقش توسعه‌ی زیرساخت‌های فناوری اطلاعات… 125

جدول ‏4‑41- جدول آمار توصیفی مربوط به نقش توسعه‌ی نهادهای فناوری اطلاعات… 126

جدول ‏4‑42- آزمون مربوط به نقش توسعه‌ی نهادهای فناوری اطلاعات… 126

جدول ‏4‑43- جدول آمار توصیفی مربوط به نقش توسعه‌ی محتوا و کاربردهای فناوری اطلاعات… 127

جدول ‏4‑44- آزمون مربوط به نقش توسعه‌ی محتوا و کاربردهای فناوری اطلاعات… 127

جدول ‏5‑1- سیاست‌های مناسب توسعه‌ی کارآفرینی مبتنی بر فناوری اطلاعات… 134

جدول پ-1- پاسخ‌ها و کدگذاری مصاحبه با خبره‌ی اول (مهندس ریاضی) 153

جدول پ-2- کدگذاری مصاحبه با خبره‌ی دوم (مهندس حکیم جوادی) 156

جدول پ-3- کدگذاری مصاحبه با خبره‌ی سوم (دکتر یزدانیان) 158

جدول پ-4- کدگذاری مصاحبه با خبره‌ی ششم (مهندس اسفیدانی) 161

جدول پ-5- کدگذاری عبارات استخراجی از مصاحبه‌های وزیر ارتباطات با مطبوعات… 162

جدول پ-6- ضریب پایایی پرسش‌نامه. 164

جدول پ-7- کدگذاری عبارت استخراجی از سند چشم‌انداز بیست‌ساله. 171

جدول پ-8- کدگذاری عبارت استخراجی از سیاست‌های کلی نظام. 172

جدول پ-9- کدگذاری عبارت استخراجی از برنامه‌ی پنج‌ساله‌ی پنجم.. 175

جدول پ-10- کدگذاری عبارت استخراجی از نقشه‌ی جامع کارآفرینی.. 177

جدول پ-11- کدگذاری عبارت استخراجی از سند راهبردی نظام جامع فناوری اطلاعات کشور. 178

جدول پ-12- کدگذاری عبارت استخراجی از اسناد کشورهای منطقه. 182

فهرست نمودارها، عکس‌ها و نقشه‌ها

شکل ‏1‑1- نقشه‌ی جامع توسعه‌ی کارآفرینی در کشور. 16

شکل ‏1‑2- نحوه‌ی سازمان‌دهی تحقیق.. 20

شکل ‏2‑1- نحوه‌ی بخش‌بندی مباحث نظری.. 22

شکل ‏2‑2- مدل توسعه‌ی فناوری اطلاعات UNDP (فتحیان، مهدوی نور؛ 1387 ص 86). 23

شکل ‏2‑3- مدل فرایند کارآفرینی از دیدگاه فری (احمدپور، مقیمی 1387) 26

شکل ‏2‑4- مدل سیستمی فرایند کارآفرینی از دیدگاه دکتر احمدپور. 27

شکل ‏2‑5- الگوی پیشنهادی برای سازمان‌های مسؤول توسعه‌ی کارآفرینی(داوری، رضایی کلیدبری 1385) 33

شکل ‏2‑6- مولفه‌های تاثیرگذار بر تدوین سیاست‌های مناسب توسعه‌ی کارآفرینی مبتنی بر فا 52

شکل ‏2‑7- مدل مفهومی اولیه‌ی بر مبنای ادبیات موضوع. 54

شکل ‏3‑1- مراحل پژوهش…. 57

شکل ‏4‑1- نمودار جنسیت پاسخگویان.. 68

شکل ‏4‑2- نمودار میزان تحصیلات پاسخگویان.. 69

شکل ‏4‑3- نمودار سمت پاسخگویان.. 70

شکل ‏4‑4- نمودار زمینه‌ی کاری پاسخگویان.. 71

شکل ‏4‑5- نمودار محل کار پاسخگویان.. 73

شکل ‏4‑6- نمودار ستونی مربوط به فراوانی مولفه‌ی اول: اثر سیاست‌های دولت بر توسعه‌ی فا 107

شکل ‏4‑7- نمودار تجمعی مربوط به فراوانی مولفه‌ی اول: اثر سیاست‌های دولت بر توسعه‌ی فا 108

شکل ‏4‑8- نمودار ستونی مربوط به فراوانی مولفه دوم: اثر توسعه‌ی فا بر توسعه‌ی کارآفرینی.. 110

شکل ‏4‑9- نمودار تجمعی مربوط به فراوانی مولفه‌ی دوم: اثر توسعه‌ی فا بر توسعه‌ی کارآفرینی.. 111

شکل ‏4‑10- نمودار ستونی مربوط به فراوانی مولفه سوم: بازخورد توسعه‌ی کارآفرینی بر سیاست‌های دولت… 113

شکل ‏4‑11- نمودار تجمعی مربوط به فراوانی مولفه سوم: بازخورد توسعه‌ی کارآفرینی بر سیاست‌های دولت… 114

شکل ‏4‑12- نمودار درصد فراوانی مربوط به مولفه اول.. 116

شکل ‏4‑13- نمودار درصد فراوانی مربوط به مولفه دوم. 118

شکل ‏4‑14- نمودار درصد فراوانی مربوط به مولفه سوم. 120

شکل ‏5‑1- مدل مفهومی نهایی پژوهش…. 136

شکل پ- ‏01- خروجی‌ SPSS در خصوص اثر سیاست‌های دولت در توسعه‌ی فناوری اطلاعات… 165

شکل پ- ‏02- خروجی‌ SPSS در خصوص اثر توسعه‌ی فناوری اطلاعات بر توسعه‌ی کارآفرینی.. 165

شکل پ- ‏03- خروجی‌ SPSS در خصوص اثر توسعه‌ی آفرینی بر سیاست‌های دولت… 166

شکل پ- ‏04- خروجی‌ SPSS در خصوص اثبات مدل مفهومی پژوهش…. 166

شکل پ- ‏05- خروجی‌ SPSS در خصوص اثر سیاست‌های مناسب حمایتی و پشتیبانی.. 167

شکل پ- ‏06- خروجی‌ SPSS در خصوص اثر سیاست‌های مناسب توسعه‌ی منابع انسانی.. 167

شکل پ- ‏07- خروجی‌ SPSS در خصوص اثر سیاست‌های مناسب فرهنگ‌سازی.. 168

شکل پ- ‏08- خروجی‌ SPSS در خصوص اثر سیاست‌های مناسب توسعه‌ی زیرساخت فا 168

شکل پ- ‏09- خروجی‌ SPSS در خصوص اثر سیاست‌های مناسب توسعه‌ی نهادهای فا 169

شکل پ- ‏010- خروجی‌ SPSS درخصوص اثرسیاست‌های مناسب توسعه‌ی محتوا وکاربردهای فا 169

شکل پ- ‏011- خروجی‌ SPSS در خصوص اثبات سیاست‌های پیشنهادی.. 170

شکل پ- ‏012- خروجی‌ SPSS در خصوص پایایی کل پرسش‌نامه. 170

مقدمه

اطلاعات و ارتباطات دو ابزار اساسی مورد نیاز هر فعّالیت کارآفرینی و کسب‌وکار جدید است. در خصوص تأثیر سیاست‌های مناسب فناوری اطلاعات بر اشتغال دو نگرش وجود دارد: سیاست اول به ایجاد مشاغل جدید در عرصه فناوری اطلاعات توجه دارد و ایجاد مشاغل در این حوزه را نوید بخش رشد اشتغال می‌داند. سیاست دوم معتقد است که حذف تدریجی جایگاه انسان در مشاغل موجود باعث بروز معضلات اجتماعی خواهد شد.

در این پژوهش هدف تدوین سیاست‌های مناسب برای توسعه‌ی کارآفرینی‌های مبتنی بر فناوری اطلاعات بود. که با بهره گرفتن از بررسی ادبیات موضوع؛ مرور اسناد بالادستی؛ مروری بر اسناد کشورهای منطقه و هم‌چنین اخذ نظر خبرگان موضوع به یک‌سری مولفه‌ی مورد نیاز برای توسعه‌ی کارآفرینی‌های مبتنی بر فناوری اطلاعات رسیدیم که با بهره گرفتن از توزیع پرسش‌نامه در جامعه‌ی آماری و تحلیل آن موارد مورد نیاز کشور نهایی شد.

1-  فصل اول:
کلیات تحقیق

1-1-      مقدمه

در حال حاضر بسیاری از کشورهای در حال توسعه برای توسعه‌ی همه جانبه‌ی خود در ابعاد سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی با چالش‌هایی مواجه‌اند که اهم آن‌ها عبارت‌اند از:

• توسعه‌ی کارآفرینی به منظور کاهش بی‌کاری
• ایجاد اشتغال مولد به منظور کاهش فقر و بسط عدالت اجتماعی
• بهبود استانداردهای بهداشتی و درمانی
• افزایش میزان دسترسی افراد به سطوح بالاتری از سواد و تحصیلات
• افزایش مشارکت اجتماعی و ایجاد فرصت‌های برابر برای افراد
• حفاظت از محیط زیست
• و نظایر آن

انتظار می‌رود این چالش‌ها و مشکلات مشابه آن‌ها دهه‌ی آتی دغدغه‌ی اصلی سیاست‌گذاران توسعه در کشورهای مختلف باشد و هر تمهیدی که بتواند حل و فصل مسایل مبتلا به مذکور را تسریع و تسهیل کند، بی‌تردید مورد استقبال و استفاده خواهد بود.

فناوری اطلاعات و ارتباطات را می‌‌توان از جمله تمهیدات و ابزارهای بی‌بدیل و غیرقابل چشم‌پوشی در حل و فصل برخی از مسایل و چالش‌های توسعه از جمله اشتغال دانست.

نمونه‌های موفقی از کارآفرینی‌های مبتنی بر فناوری اطلاعات و ارتباطات در جوامعی دنیا خصوصا آمریکای شمالی، اروپای غربی و آسیای جنوب شرقی نشان می‌دهد که این فناوری می‌توانند در حل و فصل چالش‌های توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی به کار گرفته شوند. لذا در این پژوهش به تدوین سیاست‌های مناسب برای توسعه‌ی کارآفرینی‌های مبتنی بر فناوری اطلاعات و ارتباطات پرداخته شده است.

1-2-    بیان مسأله

فرصت‌های شغلی متنوع و جدید، نتیجه‌ی توسعه‌ی فناوری است. با توسعه‌ی صنعت در اثر توسعه‌ی فناوری، بسیاری مشاغل جدید مرتبط با آن صنعت به وجود می‌آید. فناوری از تعدد مشاغل دشوارتر می‌کاهد و بر تکثر مشاغل آسان‌تر می‌افزاید. (Laudon K.C, Teaver C.G, Laudon J.P; 2000) روند تحولات جهانی مانند تغییرات چشمگیر در وضعیت جمعیتی، استقبال از مهاجرت، ظهور فناوری‌های نو، تولد سازمان‌های جدید اجتماعی و طرح دیدگاه‎‌های نوین در مدیریت و سازمان، افق‌های تازه‌یی را فرا روی برنامه‌ریزان و مدیران امور اشتغال قرار می‌دهد. یکی از فناوری‌هایی که طی چند دهه‌ی گذشته، اساس و بستر تحول در زندگی بشر بوده است، فناوری اطلاعات است. فناوری اطلاعات نه تنها خود موجب تولید موقعیت‌های جدید شغلی شده، بلکه زمینه ساز تغییرات بنیادی در بسیاری از مشاغل دیگر هم بوده است. (United Nation, 2000)

به عقیده‌ی آوگرو و وارشام فناوری ارتباطات و اطلاعات نقش بسیار مهمی را در تمامی ابعاد حیات ملی جوامع امروزی ایفا می کند. استفاده از ابزار فناوری اطلاعات و ارتباطات در کشورهای در حال توسعه در ابعاد مختلف تا حد زیادی موفق بوده اما چالش چگونگی استفاده بهینه از ارتباطات و فناوری اطلاعات همچنان پا بر جاست. (Urquhart C., Liyanage SH., MO Kah M, 2008).

اطلاعات و ارتباطات دو ابزار اساسی مورد نیاز هر فعّالیت کارآفرینی و کسب‌وکار جدید است. کارآفرینی در انزوا و بدون حمایت نهادها، سازمان‌ها و انسان‌ها امکان‌پذیر نیست. کسب‌وکار نوین مستلزم کشف یک نیاز اجتماعی است و کشف نیازهای اجتماعی به شناخت اجتماع، نیازهای آن و بافت فرهنگی و اجتماعی و اقتصادی آن وابسته است. در شناسایی نیاز هر فعّالیت کارآفرینانه، ایده‌پرداز یا تئوریسین باید نسبت به محیط بینش و بصیرت داشته باشد و بداند چه راه‌حل‌هایی برای رفع آن نیاز، در نقاط دیگری از دنیا ارائه شده است. مطمئناً شناسایی نیازها و ارائه راحل‌ها بدون اطلاعات امکان‌پذیر نخواهد بود؛ بنابراین اطلاعات و دانش مانند ارتباطات از ملزومات هر فعّالیت کارآفرینی و کسب‌وکار جدید است. (Arduini Davide…, 2010)

کنی معتقد است فرایند دقیق این که چگونه ارتباطات و فناوری اطلاعات می­توانند در کشورهای در حال توسعه به کار روند نیاز به بررسی و بحث بیش‌تر دارد؛ گر چه ارتباط میان رشد اقتصادی و ارتباطات و فناوری اطلاعات کاملاً ثابت شده است اما هنگام معرفی فناوری­های جدید توجه به تمامی جوانب سیاست‌های مرتبط با فناوری مورد نظر بسیار ضروری است. ادم و میرز بر این باورند که سیاست‌های لازم باید ظرفیت‌های مورد نیاز شامل ظرفیت‌های فردی، جمعی و ارتباطی­ فراهم کند. (Urquhart C., Liyanage SH., MO Kah M, 2008).

طی دهه‌ی گذشته فناوری اطلاعات نقش عمده‌یی را در سیاست ( Nye, 1999; Noris 1999)، نهادهای دولت (Fountain, 2001)، مدیریت عملکرد (Brown, 1999)، کاهش کاغذبازی (Moon and Brestschneider, 2002) و مهندسی مجدد (Anderson, 1999) ایفا کرده است. ظرفیت‌سازی ارتباطات و فناوری اطلاعات در توسعه‌ی کارآفرینی در کشورهای در حال توسعه به دو دلیل نقش اصلی را دارد. اول این‌ که، کمبود مهارت­های ارتباطات و فناوری اطلاعات و تخصص در کشور مورد اعمال می ­تواند جلوی توسعه‌ی کارآفرینی را حتی در بخش‌های دیگر بگیرد. دوم این که ظرفیت­سازی فناوری اطلاعات -ظرفیت انسان برای استفاده از ارتباطات و فناوری اطلاعات- را می‌توان به صورت کسب سرمایه‌ی اجتماعی و انسانی از طریق دست‌یابی به مهارت­ها یا دانش­های جدید در نظر گرفت.

در خصوص تأثیر سیاست‌های مناسب فناوری اطلاعات بر اشتغال دو نگرش وجود دارد: سیاست اول به ایجاد مشاغل جدید در عرصه فناوری اطلاعات توجه دارد و ایجاد مشاغل در این حوزه را نوید بخش رشد اشتغال می‌داند. بر اساس این سیاست فناوری اطلاعات زمینه‌ساز ایجاد فرصت‌های شغلی جدیدی خواهد بود که بر نرخ اشتغال می‌افزاید. سیاست دوم معتقد است که حذف تدریجی جایگاه انسان در مشاغل موجود باعث بروز معضلات اجتماعی خواهد شد از این‌رو بررسی‌های بیش‌تر نشان می‌دهد سال به سال نیاز به نیروی کار مبتنی بر فناوری اطلاعات در کشورهای پیشرفته افزایش می‌یابد و رشد آن تقریباً هر 5 سال دو برابر می‌شود و فناوری اطلاعات بستر اشتغال واقعی و پایدار است. تغییراتی که در عرصه‌ی سیاست کسب‌وکار و اشتغال رخ می‌دهد را می‌توان در موارد ذیل دسته‌بندی نمود:

الف- حذف برخی از مشاغل فعلی (شبیه مشاغل مرتبط با کتابداری سنتی و…)

ب- تغییر در برخی دیگر از مشاغل (به عنوان مثال فعالیت‎های مهندسی، تجارت، پزشکی، آموزشی و… متأثر از فناوری اطلاعات با روش‌هایی جدید اجرا می‌شوند).

ج- ایجاد مشاغل جدید (به عنوان مثال مشاغلی نظیر برنامه‌نویس وب، برنامه‌نویس بانک اطلاعاتی، برنامه‌نویس سایت، کارشناس امنیت اطلاعات، مدیر شبکه و…).

د- ایجاد پدیده‌ی دورکاری به معنی «استفاده از رایانه‌ها و ارتباطات راه دور برای انجام وظایف شغلی در موقعیت‌های جغرافیایی متفاوت».

هـ- تخصصی‌تر شدن سطح وظایف واگذار شده به انسان‌ها (کارهای فیزیکی به ماشین‌ها واگذار می‌شود؛ لذا ایجاد و ارتقای مهارت‌های کارکنان از اهمیت خاصی برخوردار است).

و _ مدل‌های جدید کسب‌وکار مبتنی بر روش‌های اطلاعاتی عرضه شده و فرصت‌های جدید کارآفرینی پدید می‌آید. (فتحیان و خنجری، 1386)

اهداف یا مزایایی که می‌توان از سیاست مناسب توسعه‌ی ارتباطات و فناوری اطلاعات انتظار داشت، عبارت‌اند از:

• الف- کاهش تشریفات دست و پاگیر اداری: با بهره گرفتن از خدماتی نظیر دولت الکترونیکی.
• ب- ارائه خدمات­ الکترونیکی: نظیر دولت الکترونیکی؛ تجارت الکترونیکی، یادگیری الکترونیکی، بانکداری الکترونیکی و نظایر آن که باعث می‌شود خدماتی که به مشتریان عرضه می­شود الکترونیکی شده و دیگر مشتری ناچار نیست بسیاری از امور خود را در زمانی طولانی و با خستگی و سردرگمی انجام دهد. او می‌تواند توسط امکاناتی که فراهم شده است خدمات مورد نیاز خود را به صورت الکترونیکی در کوتاه‌ترین زمان ممکن و با کیفیت مناسب به صورت شبانه‌روزی دریافت نماید.
• پ- اطلاع­رسانی الکترونیکی: یکی از مهم‌ترین انتظارات شهروندان یک جامعه، دریافت به موقع اطلاعات مورد نیاز آنان است.
• ت- تأمین رضایت شهروندان: ارائه خدمات به موقع و کیفی به شهروندان و سهیم کردن آنان در ‌تصمیم‌گیری‌های عمومی موجب افزایش رضایت آنان خواهد بود.
• ث- افزایش اقتدار ملی: دست‌یابی­ سریع به اطلاعات و بهره‌مندی مناسب از آن، اطلاع‌رسانی صحیح و شفاف و تقویت نقش ملت در تصمیم‌گیری موجبات افزایش اقتدار ملی خواهد شد.
• ج- افزایش بهره‌وری: ارائه خدمات­ موثر و کارآمد، کارایی بیش‌تر سازمان‌های اداری و کاهش هزینه‌ها و تلفات زمانی موجب افزایش بهره‌وری ملی خواهد شد. برخی از مصادیقی که موجب افزایش بهره‌وری می‌شوند عبارت‌اند از:
  • دولت‌ها می‌توانند با عرضه اطلاعات مورد نیاز به صورت الکترونیکی، در مناقصه‌ها و مزایده‌ها، هزینه‌های خود را کاهش دهند.
  • اتوماسیون فعالیت‌ها، موجب کاهش نیروی انسانی و کوچک­سازی دولت می‌­شود.
  • هزینه‎هایی نظیر اطلاع‌رسانی و بایگانی کاهش خواهد یافت.
• چ- کاهش هزینه‌ها: فناوری اطلاعات و ارتباطات نقش بسیار مهمی در کاهش هزینه‌ها دارد. سازمان‌ها و شرکت‌ها با به کارگیری و پیاده‌سازی فناوری اطلاعات توانایی انجام بهتر و ساده‌تر وظایف خود را افزایش می‌دهند و از این طریق قادرند روش کار خویش را دگرگون سازند و هزینه‌ها را کاهش دهند. کاهش هزینه‌هایی نظیر هزینه‌های خرید، هزینه‌ی مبادلات، هزینه‌های پرسنلی، هزینه‌های موازی کاری، هزینه‌های بایگانی مستندات و…
• ح – توسعه‌ی مشارکت مردمی: تدارک شرایط مشارکت مستقیم همه شهروندان در فرایندهای تصمیم ­گیری و سیاست‌گذاری از جمله اهداف فناوری اطلاعات است.
• خ- شفافیت امور و کاهش رشوه­خواری: دسترسی سریع به اطلاعات شفاف و امکان نظارت و ارزیابی دقیق از فساد اداری و رشوه خواری خواهد کاست و این موضوع می‌تواند به عنوان یکی دیگر از مزایای استفاده از ارتباطات و فناوری اطلاعات محسوب شود.
• د- تصمیم‌گیری سریع مبتنی بر اطلاعات: در فرایند حل مسأله، اتخاذ تصمیم صحیح مبتنی بر نود درصد اطلاعات و ده درصد مهارت‌های فردی است که استفاده از ارتباطات و فناوری اطلاعات، جمع‌ آوری و پردازش اطلاعات در زمان کوتاه را میسر می‌سازد.
• ذ- اثرات مثبت زیست محیطی: با تبدیل نسخه‌ی‌ کاغذی پرونده‌ها، مدارک، کتاب‌ها و غیره به نسخه‌ی الکترونیکی، کاغذ مصرفی کاهش یافته در نتیجه جنگل‌ها و منابع طبیعی کم‌تر آسیب می‌بینند. از طرفی با کاهش حمل و نقل بین شهری برای دست‌یابی به اطلاعات و خدمات دولتی سوخت کم‌تری مصرف ‌شده و خطرات زیست‌محیطی کاهش می‌یابد.
• ز- کارآفرینی: برای استفاده از ارتباطات و فناوری اطلاعات نیاز به توسعه‌ زیرساخت‌هایی است که ایجاد، بهره‌برداری و نگهداری از آن‌ها نیازمند نیروی کار فناوری اطلاعات است و خود به صورت مستقیم عامل افزایش کارآفرینی است.

از سویی دیگر فناوری اطلاعات و ارتباطات فرصت تازه‌یی را برای کارآفرینان در تجارت جهانی فراهم می‌آورد، چرا که امروزه توسط این فناوری کارآفرینان در حوزه‌های مختلف به صورت الکترونیکی به یک‌دیگر متصل شده و امکان همکاری مشترک در زمینه‌ی کسب‌وکار در دنیا را فراهم می‌آورد و هم‌چنین فرصت‌های جدیدی نظیر ایجاد مشاغل جدید؛ تجارت الکترونیکی، واگذاری کارها به صورت برون‌سپاری و همکاری‌های فرامرزی را افزایش می‌دهد.

سیاست مناسب کارآفرینی در بخش فناوری ارتباطات و اطلاعات در رشد اقتصادی مشارکت داشته است و در کشورهایی نظیر چین، مالزی و مکزیک به اشتغال‌زایی منجر شده است. کشور هند از کارآفرینی در عرصه‌ی نرم‌افزار و برنامه‌نویسی سود برده و به رشد چشمگیری در این بخش نایل آمده است. سیاست مناسب کارآفرینی مبتنی بر فناوری اطلاعات در کشور هند منجر به توسعه‌ی صادرات برنامه‌های نرم‌افزاری در آن کشور شده است. سیاست مناسب کارآفرینی مبتنی بر فناوری ارتباطات و اطلاعات در هند مولد 7/7میلیون دلار در سال 1999بوده و 180000 شغل را در این کشور در سال 1998 به وجود آورده است. این کشور موفقیت معقولی در صادرات تولیدات و خدمات فناوری اطلاعات و ارتباطات را در جهان دارد. به طوری که صادرات هند در این صنعت از 150 میلیون دلار در سال 1990 به 7/5 میلیارد دلار در سال 1999 رسیده است، که حدود 17 برابر افزایش را نشان می‌دهد. (UNDP 2001)

متأسفانه علی‌رغم اهمیت و نقش مهم کارآفرینی در ایجاد اشتغال و هم‌چنین توسعه‌ی کشور، در برنامه‌های توسعه‌ی کشور استفاده ار فناوری اطلاعات برای توسعه‌ی‌ کارآفرینی مغفول مانده است و در هیچ کدام از برنامه‌های ملی توسعه و نیز برنامه‌های بخش توسعه‌ی فناوری اطلاعات کشور مانند برنامه توسعه‌ی کاربری فناوری اطلاعات (تکفا)، نظام جامع فناوری اطلاعات کشور، سند بخشی ارتباطات و فناوری اطلاعات برنامه چهارم توسعه و… به توسعه‌ی کارآفرینی‌های مبتنی بر ارتباطات و فناوری اطلاعات توجه لازم نشده است.

از طرفی یکی از مؤلفه‌های تاثیرگذار برای دست‌یابی به اهداف سند چشم‌انداز جمهوری اسلامی ایران در افق 1404 بررسی سیاست‌های مناسب توسعه‌ی کارآفرینی مبتنی بر فناوری اطلاعات کشورهای منطقه است. چشم‌انداز 20 ساله جمهوری اسلامی جایگاهی از ایران 1404 را به تصویر کشیده است که در آن ایران در رأس کشورهای توسعه‌یافته در منطقه از نظر اقتصادی، علمی و فناوری است. بار اصلی نیل به ایران 1404 در عرصه‌های اقتصادی، علمی و فناوری بر دوش منابع انسانی دانش‌پایه و داشتن حداقل بی‌کاری در بین کشورهای منطقه است. برای رسیدن به اهداف سند مذکور باید در بخش‌های مختلف کشور تغییرات ایجاد شود. سیاست‌های مناسب توسعه‌ی کارآفرینی در کشور نه تنها خود در راستای رسیدن به این چشم‌انداز ضروری است بلکه یکی از مؤلفه‌هایی است که باعث تسریع در دست‌یابی به چشم‌انداز فوق می‌شود؛ لذا با پیشرفت علوم کارآفرینی و فناوری اطلاعات و ظهور مفاهیمی تحت عنوان کارآفرینی مبتنی فناوری اطلاعات دولت‌ها به دنبال سیاست‌های مناسب توسعه‌ی کارآفرینی در بخش ارتباطات و فناوری اطلاعات و باید بتواند به گونه‌یی عمل نماید که اشتغال مورد نیاز جهت تحقق اهداف چشم‌انداز را برآورد نمایند.

البته رسیدن به این هدف، نیازمند تدوین سیاست‌ها، خط مشی‌ها و قوانین و ارایه‌ی راهکارهای اجرایی برای شناسایی و پرورش استعدادهای افراد است تا از این طریق بتوان به توسعه دست یافت. (یداللهی و همکاران 1388) بنابراین ارایه‌ی سیاست‌های مناسب توسعه‌ی کارآفرینی‌های مبتنی بر فناوری اطلاعات در افق ایران 1404 به عنوان یک ابزار کارآمد در ایجاد کسب‌وکارهای جدید، با دو هدف ایجاد اشتغال مولد و پایدار در کشور و هم‌چنین نیل به اهداف سند ضروری است. در یک سیاست‌گذاری مناسب توسعه‌ی کارآفرینی به دو روش صورت می­گیرد. اول، با تأمین مهارت­ها و آموزش لازم برای کارجویان دوم با بهره گرفتن از خود ارتباطات و فناوری اطلاعات، تکیه بر سرمایه‌ی انسانی و اجتماعی (Urquhart C., Liyanage SH., MO Kah M, 2008). از این‌رو تدوین سیاست‌های مشوق شکل‌گیری کارآفرینی در بستر فناوری اطلاعات بسیار ضروری است لذا بر این مبنا ضرورت دارد که سیاست مناسب توسعه‌ی کارآفرینی مبتنی بر ارتباطات و فناوری اطلاعات در ایجاد کسب‌وکار‌های جدید معین و مؤلفه‌های تأثیرگذار بر آن شناسایی شود تا متولیان و سیاست‌گذاران بتوانند اقدامات بعدی اساسی برای این مهم را انجام دهند.

بنابراین مطابق بر آنچه گفته شد این سؤال مطرح می‌شود سیاست‌های مناسب توسعه‌ی کارآفرینی‌های مبتنی بر فناوری اطلاعات در کشور چیست؟

1-3-    اهمیت و ضرورت تحقیق

فناوری اطلاعات و ارتباطات به مثابه‌ی فناوری‌های نوین با قابلیت کاربرد و استفاده در همه‌ی عرصه‌های حیات بشری، در طی سال‌های اخیر مورد توجه سیاست‌گذاران توسعه قرار داشته است و وجود الگوهای موفقی از استفاده از این فناوری‌ها در حوزه‌ی توسعه‌ی اجتماعی- اقتصادی- سیاسی مؤید این ادعاست. استفاده از این فناوری‌ها در عرصه‌های مختلف حیات بشری موکول به تشخیص فرصت‌های کاربرد فناوری‌های مذکور توسط کارآفرینان است.

همان‌طور که می‌دانیم کارآفرینی و کارآفرینان نقش کلیدی در روند توسعه و پیشرفت اقتصادی جوامع ایفا می‌کنند، دیدگاه‌های تئوریک اقتصاددانانی مانند شومپیتر، اشمیتز و غیره و نیز مدل‌هایی مانند مدل ونیکر و ثرویک، مدل سازمان همکاری‌های اقتصادی و توسعه – یورو استات و مدل دیدبان جهانی کارآفرینی همگی بر این نکته توافق دارند که کارآفرینی بر توسعه‌ی اقتصادی تأثیر مثبت دارد (یداللهی و همکاران 1388).

وجود نمونه‌های موفقی از اجرای استراتژی‌های جامع توسعه‌ی مبتنی بر ارتباطات و فناوری اطلاعات در جوامعی نظیر آمریکای شمالی، اروپای غربی و آسیای جنوب شرقی نشان می‌دهد که فناوری‌های نوین اطلاعات و ارتباطات می‌توانند و باید در حل و فصل چالش‌های توسعه‌ی اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی به کار گرفته شوند. (Sharifi M. Manian, A. 2010)

دانشکده‌ی کارآفرینی به عنوان اولین دانشکده‌ی تخصصی کارآفرینی در ایران باید در زمینه‌ی تهیه‌ی دانش و تدوین منابع علمی در عرصه‌های مختلف کارآفرینی و توسعه‌ی آن‌ها به ویژه در زمینه‌ی تدوین سیاست‌های راهبردی ملی نقش جدی داشته باشد. این پژوهش محققان و علاقه‌مندان را در ایفای نقش مذکور، از طریق فراهم آوردن مبنای علمی و دانش مورد نیاز در زمینه‌ی استفاده از یکی از مهم‌ترین فناوری‌های روز دنیا یعنی فناوری اطلاعات و ارتباطات در توسعه‌ی کارآفرینی یاری می کند و می‌تواند راهگشای پژوهشگران بعدی این عرصه در کشور باشد و تأثیر به‌سزایی در توسعه‌ی کارآفرینی در کشور فراهم سازد.

1-4-    اهداف تحقیق

1-4-1- هدف اصلی

• شناسایی سیاست‌های مناسب توسعه‌ی کارآفرینی مبتنی بر فناوری اطلاعات در ایران

1-4-2- اهداف فرعی

• شناسایی نقش توسعه‌ی زیرساخت‌ها در توسعه‌ی کارآفرینی مبتنی بر فناوری اطلاعات

متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته مدیریت پایان نامه برای اخذ درجه کارشناسی ارشد دانشگاه شاهد دانشکده علوم انسانی

5-2-5-بحث تحلیل حساسیت بر روی مدل AHP : 126

5-2-6-بحث در مورد اختلاف نظرات دو جامعه : 127

5-2-7-بحث در مورد اختلاف نتایج مدل ها : 128

5-3-پیشنهادات تحقیق : 128

5-3-1-پیشنهادات کاربردی : 128

5-3-2-پیشنهادات برای تحقیقات آتی : 129

منابع و مآخذ : 130

منابع فارسی : 130

منابع لاتین : 132

فهرست جداول :

جدول 1-1- زمان بندی اجرای طرح.. 10

جدول2- 1. اندازه بدن و توان هوازی بازیکنان فوتبال در سال های مختلف… 26

جدول 2-2. ارزش های میانگین ویژه ضربان قلب (تعداد در دقیقه) در جریان فوتبال. 28

جدول2- 3. میانگین (±انحراف معیار) قد و وزن تیم های فوتبال. 29

جدول2- 4 .اجزای تشکیل دهنده آمادگی جسمانی، حرکتی و عمومی.. 31

جدول 2-5. نتایج چند آزمون برای فوتبالیست های زن و مرد در سنین مختلف… 36

جدول2-6 . شناخت و ارزیابی مهارت های آموزش داده شده به بازیکن.. 46

جدول 2-7. قیمت بازیکنان فوتبال از نگاه کارشناسان. 53

جدول2- 8. ماتریس تصمیم گیری چند شاخصه. 57

جدول2-9. شاخص ناسازگاری تصادفی.. 61

جدول2-10. مقیاس AHP. 62

جدول 4-1- اولویت بندی شاخص های اصلی.. 82

جدول4-2- اولویت بندی زیر شاخص های اصلی مالی.. 82

جدول4-3- اولویت بندی زیر شاخص های اصلی ورزشی.. 83

جدول 4-4- اولویت بندی زیر شاخص های آمادگی جسمانی و فیزیولوژیکی.. 83

جدول 4-5- اولویت بندی زیر شاخص های آمادگی آناتومیکی و خصوصیات فردی.. 84

جدول 4-6- اولویت بندی زیر شاخص های آمادگی تکنیکی (مهارتی). 84

جدول4-7- اولویت بندی زیر شاخص های آمادگی تاکتیکی.. 85

جدول4-8-  اولویت بندی زیر شاخص های آمادگی روحی و روانی.. 85

جدول 4-9- اولویت بندی زیر شاخص های آمادگی جسمانی وابسته به سلامت و مهارت… 86

جدول 4-10- اولویت بندی زیر شاخص های آمادگی حرکتی.. 86

این مطلب را هم اگر خواستید بخوانید :

بررسی باتری ایفون 6 اس پلاس

جدول4-11- اولویت بندی زیر شاخص های آمادگی شخصیتی.. 87

جدول 4-12- وزن نهایی شاخص ها در مدل AHP. 87

جدول 4-13- اولویت بندی نهایی شاخص ها در مدل AHP بر اساس وزنهای نهایی.. 88

جداول 4-14- مقایسات زوجی برای 4 بازیکن نسبت به 25 معیار به همراه نرخ ناسازگاری.. 90

جدول 4-15- وزن های نهایی گزینه ها پس از افزایش وزن شاخص های ورزشی.. 97

جدول 4-16- وزن های نهایی گزینه ها پس از افزایش وزن شاخص های مالی.. 98

جدول 4-17- ماتریس تصمیم گیری برای روش تاپسیس… 100

جدول 4-18- ماتریس تصمیم گیری کمی شده 101

جدول4-19-  ماتریس تصمیم گیری بی مقیاس شده 104

جدول 4-20- ماتریس تصمیم گیری بی مقیاس وزین.. 106

جدول4-21- ماتریس تصمیم گیری برای روش تاپسیس فازی.. 109

جدول 4-22- تبدیل متغیر های زبانی به عدد فازی ذوزنقه ای.. 110

جدول4-23- رتبه بندی گزینه ها بر اساس روش میانگین رتبه ها 114

جدول 4-24- رتبه بندی گزینه ها بر اساس روش بردا و کپ لند. 115

جدول 4-25- آمار توصیفی مربوط به دو نمونه. 117

جدول 4-26- نتایج آزمون مقایسه میانگین دو جامعه. 117

جدول 4-27- آمار توصیفی  و نتایج رتبه بندی گزینه ها بر اساس آزمون فریدمن.. 118

فهرست اشکال :

شکل1-1- مدل مفهومی تحقیق.. 7

شکل 2-1- ارتباط تربیت بدنی و ورزش با سایر پدیده های اجتماعی.. 13

شکل2-2 – ارتباط تربیت بدنی و ورزش با سایر علوم. 15

شکل 2-3- عوامل مهم و اثرگذار در یک ورزشکار تربیت شده جسمانی.. 18

شکل2-4- نقشه صورت فلکی مهارت های ورزشی.. 24

شکل 2-5- واژه شناسی برای طراحی فعالیت های ورزشی.. 38

شکل2-6- مثلث تاکتیک… 39

شکل 2-7-  فرایند تصمیم گیری.. 56

شکل 2-8- عدد فازی مثلثی.. 65

شکل2-9- فازی ذوزنقه ای.. 66

شکل 4-1- شاخص های نهایی.. 81

شکل 4-2- وزن های نهایی گزینه ها پس از اجرای AHP. 97

شکل 4-3- وزن های نهایی گزینه ها پس از افزایش وزن شاخص های ورزشی.. 98

شکل 4-4- وزن های نهایی گزینه ها پس از افزایش وزن شاخص های مالی.. 99

شکل 5-1- دسته بندی شاخص های برتر. 123

فصل اول کلیات تحقیق

فصل اول : کلیات تحقیق

1-1-مقدمه :

تربیت بدنی و ورزش به عنوان یک پدیده اجتماعی فراگیر، با بسیاری از مظاهر زندگی اجتماعی افراد جامعه ارتباط بسیار نزدیک دارد. ورزش با پدیده ها و نهادهایی همچون خانواده، مذهب، اقتصاد، آموزش و پرورش، فراغت، سیاست، حقوق، فرهنگ، هنر، رسانه های جمعی و بهداشت و… ارتباط داشته و در تعامل با آنهاست .

تربیت بدنی و ورزش با علوم مختلف ارتباط دارد که علوم مدیریت و اقتصاد از جمله آنها هستند  . رشته مدیریت مالی رشته ای میان رشته ای و بین رشته های اقتصاد و مدیریت است  و علم ورزش می تواند با این رشته نیز ارتباط تنگاتنگی را برقرار کند .

فوتبال یک ورزش و در عین حال یک تجارت پر سود است و از آن جهت به تجارت پر سود مبدل شده است که جهان به آن نیاز دارد. البته صاحبان باشگاه های بزرگ فوتبال سود فراوان از تجارت ورزش می برند، اما تجارت فوتبال برای آنها چیز دیگری است. به عبارت دیگر محاسن و معایب این تجارت با همه تجارت های دیگر متفاوت است ولی در نهایت اصل حساب سود و زیان بر آن حکومت می کند. بازرگانان بازار فوتبال از خرید ورزشکاران و حتی از نام آنان سودهای کلان می برند.

امروزه فوتبال به عنوان یک حرفه شناخته شده است و زمانی که فعالیتی به عنوان یک حرفه شناخته می شود، برای آن در اقتصاد جایگاهی را تعریف می کنند. اتفاقات عصر حاضر باعث شده است که صرفه های اقتصادی فوتبال بسیار چشمگیر شود به طوری که باشگاه های فوتبال در دنیا از زمره بنگاه های سودده هستند. فوتبال با بیشترین علاقمند در میان هزاران رشته ورزشی در دنیا مورد توجه بسیاری از کشورها قرار گرفته و موفقیت در آن به منزله موفقیت های اقتصادی، اجتماعی و سیاسی است .

بازیکنان فوتبال مهم ترین دارایی باشگاه ها هستند و اهمیت آن ها از تمام دارایی های باشگاه بیشتر است زیرا که موجودیت یک باشگاه ورزشی را بازیکنان تضمین می نمایند. بازاریابی و سرمایه گذاری در خرید بازیکنان ضمن اینکه ساختار مناسب سازمانی را برای ارتقاء ورزش قهرمانی فراهم می سازد، ارزش فعلی خالص درآمدهای آتی باشگاه های خصوصی را افزایش داده و آثار ثانوی گسترده ای بر ارتقاء رفاه اقتصادی جامعه و ساختارهای ارزشمند فرهنگی ، سیاسی، آموزشی در بر خواهد داشت.

در این میان برای انتخاب یک بازیکن برای فعالیت در باشگاه ، شاخص های مالی و ورزشی لازم است که هر یک از این شاخص ها سهم مهمی را در انتخاب بازیکن برای باشگاه بر عهده دارند.

هدف ما در این پژوهش آن است که با بهره گرفتن از مدل های تصمیمی گیری چند معیاره ، به ارزیابی و انتخاب بازیکن برتر برای باشگاه بپردازیم .

1-2- بیان مسأله :

ورزش از هر نوع آن در جوامع مدرن به شدت توسعه یافته است، باشگاه های ورزشی در هر جایی دیده می شوند و لیگ های حرفه ای در رشته های مختلف فعالیت می کنند. در چند سال اخیر در کشور ما باشگاه های ورزشی دولتی که بیش از 70 درصد فعالیت های آن ها را فوتبال تشکیل می دهد به دلیل حکم قانونی در تبصره «7» بودجه سال 1382 مبنی بر اجازه هزینه یک درصد اعتبارات دستگاه ها و شرکت ها در جهت ورزش، رونق فراوانی یافته اند که به تبع آن بسیاری از شرکت های دولتی از قبیل: سایپا، ایران خودرو، مس کرمان ، فولاد مبارکه، فولاد خوزستان، ذوب آهن اصفهان، برق شیراز و … باشگاه هایی را از محل یک درصد درآمد مذکور که مبلغ آن با توجه به حجم تولیدات و مبادلات اقتصادی بالا و قابل توجه است بنا نهاده اند.

بازیکنان مهم ترین و گران قیمت‌ترین دارایی و سرمایه معنوی باشگاه های ورزشی هستند و در بازارهای مرتبط، برای آنها مبالغ گزافی پرداخت می شود. از طرفی به جز شاخص های مالی که قیمت مهم ترین رکن آن می باشد ، باید در انتخاب بازیکن جهت عضویت در باشگاه به شاخص های ورزشی نیز توجه ویژه ای گردد.

برخی از شاخص ها و معیار های کلی جهت ارزیابی و انتخاب بازیکن برتر از منظر ورزشی عبارتند از : آمادگی جسمانی ، آمادگی تکنیکی ، آمادگی تاکتیکی، آمادگی فیزیولوژیکی ، آمادگی اجتماعی  ، آمادگی روحی و روانی  ، آمادگی آناتومیکی  ، انگیزه ، هوش  ،  استعداد و …که هر کدام به زیرمجموعه ها و فاکتورهای دیگر تقسیم بندی می شوند .

مدل های تصمیم گیری چند معیاره به تصمیم گیرنده کمک می کنند که با توجه به شاخص های موجود و گزینه های در دسترس بهترین گزینه را جهت رسیدن به اهداف خود انتخاب کنند .

در ادبیات لیگ حرفه ای فوتبال ایران هنوز مدلی جهت انتخاب بازیکن برتر از میان بازیکنان شاغل در لیگ جهت عضویت در تیم ، مورد پژوهش و تدوین قرار نگرفته است تا سرمربی تیم بتواند بر اساس شاخص ها و معیار های مورد نظر خود بازیکن مورد نظر در پست های مختلف را در فرایند نقل و انتقال به خدمت بگیرد .

حال سؤال کلی این است که چگونه می توان مدلی چند معیاره به منظور ارزیابی و انتخاب بازیکنان یک تیم فوتبال در لیگ برتر بر اساس شاخصهای مالی و ورزشی طراحی نموده و بکار گرفت؟

1-3- اهمیت و ضرورت تحقیق :

با توجه به این که اکثر باشگاه‌های ورزشی کشور به نوعی توسط سازمان‌ها و ارگان‌های دولتی و بعضا توسط بخش خصوصی تأمین مالی می‌شوند و خود درآمد زایی اندکی دارند، انجام هزینه ‌های بالا برای خرید بازیکنان در ایران برای عده ای قابل تأمل است،

ضمن این که در حیطه قراردادهای بازیکنان حرفه‌ای و نقل و انتقال بازیکنان فوتبال نیز اختلاف چشمگیری بین لیگ فوتبال ایران و سایر کشورها وجود دارد و اساساً در حال حاضر در لیگ حرفه‌ای ایران، بازیکن حرفه‌ای و قرارداد حرفه‌ای به روشنی تعریف نشده است.

همچنین با توجه به اهمیت ورزش و نقشی که باشگاه های ورزشی در جوامع امروز ایفا می کنند عللی که ارزیابی سرمایه گذاری ها در انتخاب بازیکن برتر را ایجاب می کند عبارتند از :

1- سرمایه از منابع کمیاب بوده و در تخصیص آن دقت و توجه کافی لازم است.

2-  آثار مترتب بر سرمایه گذاری های مذکور از مرز یک سال فراتر بوده و چنانچه تصمیمی نسنجیده اتخاذ شود آثار آن طی چند سال گریبان گیر باشگاه خواهد بود.

3- سرمایه قدرت ایجاد درآمد دارد لذا باید آن را به بازیکنان حرفه ای مورد نیاز باشگاه اختصاص داد تا حداکثر بازده را در قهرمانی و سودآوری حاصل نماید.

4- سرمایه گذاری در خرید بازیکنان ممکن است از طریق منابع وامی تحصیل شود، بنابراین لازم است قبلاً بازده آن را مطالعه نمود تا علاوه بر تأمین بهره های وام ، درآمدی نیز برای جبران خطر سرمایه گذاری ایجاد نماید.

5- سرمایه گذاری های فوق ، سبب افزایش هزینه های جاری باشگاه شده لذا باید اثر آن را بر کل درآمد باشگاه مطالعه نمود.

6- اثرات برونی سرمایه گذاری های فوق در ورزش را باید مطالعه نمود زیرا اگر صرفاً منافع اقتصادی این خریدها و اجاره های سرمایه ای مورد مطالعه قرار گیرد و به ابعاد دیگر آن توجه نشود، ارزیابی مربوطه بر اساس سودآوری منطقی نخواهد بود(سلطانی،1388) .

از طرفی بودجه باشگاه ها محدود است و سرمربی تیم در انتخاب بازیکنان مورد نظر خود دچار سردرگمی می شود که آیا این بازیکن در این پست با توجه به نوع سیستم بازی مورد نظر من مناسب است یا خیر و کدام بازیکن باید انتخاب شود .

همچنین نظر مربی تیم ، دستیارها ، آنالیزر ، پزشک تیم ، مربی بدن ساز و … در این باره چگونه باید لحاظ شود .

1-4- هدف های تحقیق :

1-4-1- هدف کلی:

دستیابی به مکانیزم و روشی منسجم به منظور ارزیابی و انتخاب بازیکن برتر از میان بازیکنان مورد نظر سر مربی باشگاه بر اساس شاخص های مالی و ورزشی

1-4-2- اهداف جزئی:

• دستیابی به روش شناسایی و تعیین عوامل موثر در انتخاب بازیکن برتر
• دستیابی به مدل تصمیم گیری چند معیاره به منظور ترکیب عوامل مختلف در فرایند ارزیابی و انتخاب بازیکن برتر

1-5- فرضیه ها  یا سؤال های تحقیق:

1-5-1- سئوال اصلی:

چگونه می‌توان با در نظر گرفتن شاخص های مالی و ورزشی در انتخاب بازیکنان یک تیم فوتبال مدلی چند معیاره طراحی نمود که سر مربی یک تیم فوتبال را در شناسائی و انتخاب بازیکنان برتر یاری نماید؟

1-5-2- سئوالات فرعی:

• عوامل موثر در انتخاب بازیکن برتر کدامند؟
• عوامل فوق را چگونه باید شناسائی و احصا نمود؟این عوامل چگونه دسته بندی می شوند؟
• کدامیک از الگوهای تصمیم گیری چند معیاره در حل مساله قابلیت استفاده دارد؟

1-6- تعریف عملیاتی واژگان کلیدی تحقیق :

تصمیم گیری چند معیاره :

تعریف نظری:

انتخاب یک راهکار از بین راهکارهای موجود

تعریف عملی:

تصمیم گیری فرایند یافتن بهترین موقعیت در بین گزینه های موجود است . در اکثر مسایل ، تصمیم گیرنده می خواهد به بیش از یک هدف ، در راستای انتخاب نحوه اجرای فعالیت ها ، دست یابد .(زلنی 1982)

باشگاه فوتبال لیگ برتر:

تعریف نظری :باشگاهی که در لیگ برتر بر طبق دستور فدراسیون مجاز به رقابت می باشد.

تعریف عملی:در این پژوهش باشگاه فوتبالی مدنظر ماست که در لیگ برتر فوتبال کشور به رقابت تحت نظارت فدراسیون فوتبال ایران می پردازد.

آمادگی جسمانی :

دانشکده علوم انسانی گروه مدیریت پایان‌نامهجهت اخذ درجه کارشناسی ارشد

جدول 3-1 گردآوری نظرات خبرگان جهت دسته بندی نهایی زیرمعیارهای مسئله. 72

جدول 3-2 تناظر عبارات کلامی با مقادیر کلامی.. 90

جدول 4-1 نظرات خبرگان جهت دسته بندی عوامل پژوهش…. 96

جدول 4-2 تشکیل ماتریس تصمیم گیری.. 101

جدول 4-3 تعیین مقدار بهینه ی هر معیار. 102

جدول 4-4 محاسبه ی ماتریس تصمیم نرمال. 102

جدول 4-5 محاسبه ی ماتریس تصمیم نرمال وزن دار. 103

جدول 4-6 تعیین مقادیر بهینه برای هر گزینه. 103

جدول 4-7 محاسبه ی درجه مطلوبیت هر گزینه. 104

جدول 4-8 رتبه بندی گزینه ها 104

جدول 4-9 اسامی زیرمعیارهای نهادی.. 105

جدول 4-10 عبارات کلامی به کار رفته در تحقیق و مقادیر معادلشان. 106

جدول 4-11 میانگین نظر تمام خبرگان. 106

جدول 4-12 ماتریس نرمالیزه شده 107

جدول 4-13 ماتریس روابط کل.. 109

جدول 4-14 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعدا فازی) 110

جدول 4-15 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعداد قطعی) 111

جدول 4-16 اسامی زیرمعیارهای سازمانی.. 111

جدول 4-17 میانگین نظر تمام خبرگان. 112

جدول 4-18 ماتریس نرمالیزه شده 113

جدول 4-19 ماتریس روابط کل.. 113

جدول 4-20 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعدا فازی) 114

جدول 4-21 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعداد قطعی) 114

جدول 4-22 اسامی زیرمعیارهای فردی.. 115

جدول 4-23 میانگین نظر تمام خبرگان. 115

جدول 4-24 ماتریس نرمالیزه شده 115

جدول 4-25 ماتریس روابط کل.. 116

جدول 4-26 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعداد فازی) 116

جدول 4-27 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعداد قطعی) 117

جدول 4-28 اسامی زیرمعیارهای ملی.. 117

جدول 4-29 میانگین نظر تمام خبرگان. 118

جدول 4-30 ماتریس نرمالیزه شده 118

جدول 4-31 ماتریس روابط کل.. 119

جدول 4-32 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعداد فازی) 120

این مطلب را هم اگر خواستید بخوانید :

تاکتیک های بازاریابی رابطه ای و مدل های بازاریابی رابطه مند

جدول 4-33 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعداد قطعی) 120

جدول 4-34 اسامی زیرمعیارهای بین المللی.. 121

جدول 4-35 میانگین نظر تمام خبرگان. 121

جدول 4-36 ماتریس نرمالیزه شده 121

جدول 4-37 ماتریس روابط کل.. 122

جدول 4-38 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعداد فازی) 122

جدول 4-39 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعداد قطعی) 122

فهرست شکل ها و نمودارها

           عنوان                                                                                      صفحه

نمودار 1-1ساختار کلان تحقیق.. 14

نمودار 5-1 نمودار رتبه بندی معیارهای اصلی پژوهش…. 126

نمودار 5-2 نمودار روابط و اهمیت زیرمعیارهای( معیار ) نهادی.. 127

نمودار 5-3 نمودار روابط و اهمیت زیرمعیارهای( معیار ) سازمانی.. 129

نمودار 5-4 نمودار روابط و اهمیت زیرمعیارهای( معیار ) فردی.. 131

نمودار 5-5 نمودار روابط و اهمیت زیرمعیارهای( معیار ) ملی.. 133

نمودار 5-6 نمودار روابط و اهمیت زیرمعیارهای( معیار ) بین المللی.. 134

شکل1-1. اهمیت شفاف سازی اطلاعات… 11

شکل 2-1. ساختار سیستم باز. 38

شکل 2-2 مراحل کلی و اساسی فرایند تصمیم گیری.. 49

شکل 3-1 عملکرد عضویت یک عدد فازی.. 83

شکل 3-2 اعداد فازی مثلثی برای متغیرهای کلامی.. 90

شکل 4-1 درخت مسئله عوامل موثر بر شفافیت نظام اداری ایران. 100

فصل اول

کلیات پژوهش

• مقدمه

هدف اساسی فصل حاضر ایجاد مفاهیمی مشترک جهت پیگیری فرایندهای تحقیق در فصول آینده    می باشد. در این فصل محقق تلاش می نماید تا با بیان دغدغه و مسئله اصلی تحقیق ساختارهای علمی و فکری منظمی را برای اجرای تحقیق فراهم آورد. تمرکز اساسی این فصل بر نشان دادن اهمیت نقش شفافیت اطلاعات و لزوم توجه به آن در ارتقاء سلامت نظام اداری ایران می باشد. همچنین باید توجه نمود در سراسر این تحقیق محقق پیگیری سوال اصلی خود را با تاکید بر بند 18سیاست های کلی نظام اداری ایران مورد توجه قرار می دهد. مطالب ارائه شده در این فصل در نه بند قابل بررسی می باشند.

• بیان مسئله

عوامل محیطی و استراتژیک از مهم ترین معیارهایی هستند که در مدیریت دولتی نوین تلاش       می شود به آن توجه شود و مهم ترین عوامل محیطی در بخش دولتی همان مردم می باشند که علت وجودی سازمان ها هستند. باید توجه داشت مردم به عنوان عامل اساسی در وجود سازمان های دولتی بیش از پیش مورد توجه دولت ها و مسئولان اداری می باشند. در اصل، مردم همان صاحبان اصلی هستند که انجام کارهای خود را به سازمان های دولتی و دولت تفویض می کنند(آون هیوز، 293:1391). این یک امرطبیعی است که شهروندان در یک نظام مردم سالار، به دلیل دارا بودن حق حاکمیت و پرداخت مالیات، خواهان شفافیت عملکردی و پاسخگویی دستگاه‌های اداری در قبال تصمیمات و اقدام‌های خود باشند. لذا شفافیت اطلاعات و پاسخگویی دولت در قبال مردم مسئله ای است که می بایست به آن توجه ویژه ای داشت. باید توجه نمود که دستگاه های دولتی و اداری موظفند به لحاظ حقوقی و سیاسی پاسخگوی شهروندان باشند و در هر لحظه بتوان دسترسی مناسب و شفاف به عملکرد آن ها داشت. در ایران، پاسخگویی قضایی از کانال قوه قضاییه و پاسخگویی سیاسی توسط مجلس صورت می‌گیرد. به عبارتی دیگر از آنجا که در یک نظام مردم سالار به حقوق شهروندان اهمیت زیادی داده می‌شود، ضمانت اجراهای دوگانه حقوقی ـ سیاسی برای این منظور در نظر گرفته شده است( موسوی زاده، 1389).‏

چارلیک، حکمرانی را مدیریت اثربخش در مسائل عمومی، در چارچوب قوانین پذیرفته شده با هدف رشد و تقویت ارزش های جامعه به وسیله افراد و گروه ها معرفی می نماید. در این تعریف با نگاه هنجاری بر مفهوم حکمرانی، به ماهیت روابط بین حاکمان و دیگر افراد جامعه نگریسته شده است. بر اساس این تعریف شاخص هایی نظیر قانون محوری، پاسخگویی، مدیریت اثربخش، دسترسی به اطلاعات(جامعه اطلاعاتی) را می توان برای یک حکمرانی خوب معرفی نمود(قلی پور, 1384: 112). تحقیق حاضر با تمرکز بر یکی از معیارهای حکمرانی خوب یعنی دسترسی اطلاعات و شفافیت آن و پاسخگویی تلاش می نماید، باتاکید بر بند 18 سیاست های کلی نظام اداری این مسئله را مورد بررسی و جستجوی علمی قرار دهد:

“معیارها و زیر معیارهای موثر بر شفافیت نظام اداری ایران کدامند و این معیارها از دیدگاه خبرگان دارای چه اولویت هایی جهت اجرا می باشند؟”

• اهداف پژوهش

1-3-1. اهداف اصلی:

• شناسایی معیارهای مؤثر بر شفافیت نظام اداری جمهوری اسلامی ایران؛
• اولویت بندی معیارهای موثر برشفافیت نظام اداری جمهوری اسلامی ایران از دیدگاه خبرگان.

1-3-2. اهداف فرعی:

• شناسایی میزان اثرگذاری زیر معیارهای نهادی بر شفافیت اطلاعات نظام اداری ایران از دیدگاه خبرگان؛
• شناسایی میزان اثرگذاری زیر معیارهای سازمانی بر شفافیت اطلاعات نظام اداری ایران از دیدگاه خبرگان؛
• شناسایی میزان اثرگذاری زیر معیارهای فردی بر شفافیت اطلاعات نظام اداری ایران از دیدگاه خبرگان؛
• شناسایی میزان اثرگذاری زیر معیارهای ملی بر شفافیت اطلاعات نظام اداری ایران از دیدگاه خبرگان؛
• شناسایی میزان اثرگذاری زیر معیارهای بین المللی بر شفافیت اطلاعات نظام اداری ایران از دیدگاه خبرگان.
  • پرسش های پژوهش

1-4-1. پرسش های اصلی:

• معیارهای مؤثر بر شفافیت نظام اداری جمهوری اسلامی ایران از دیدگاه خبرگان چیست؟
• اولویت بندی معیارهای موثر برشفافیت نظام اداری جمهوری اسلامی ایران از دیدگاه خبرگان چگونه می باشد؟

1-4-2. پرسش های فرعی:

• درجه اثرگذاری زیر معیارهای نهادی بر شفافیت اطلاعات نظام اداری ایران از دیدگاه خبرگان چیست؟
• درجه اثرگذاری زیر معیارهای سازمانی بر شفافیت اطلاعات نظام اداری ایران از دیدگاه خبرگان چیست؟
• درجه اثرگذاری زیر معیارهای فردی بر شفافیت اطلاعات نظام اداری ایران از دیدگاه خبرگان چیست؟
• درجه اثرگذاری زیر معیارهای ملی بر شفافیت اطلاعات نظام اداری ایران از دیدگاه خبرگان چیست؟

دانشگاه شاهد دانشکده علوم انسانی پایان نامه کارشناسی ارشد رشته مدیریت دولتی گرایش مدیریت نیروی انسانی

5-1)مقدمه. 151

5-2)بحث و نتیجه گیری.. 151

5-2-1)پاسخ به پرسش اصلی. 152

5-2-2)پاسخ به پرسش فرعی اول. 154

5-2-3)پاسخ به پرسش فرعی دوم 157

5-2-4) پاسخ به پرسش فرعی سوم 158

5-2-5) پاسخ به پرسش فرعی چهارم 160

5-3)پیشنهادها 161

5-3-1)-پیشنهادهای  کاربردی.. 161

5-3-2)پیشنهادها جهت تحقیقات آتی. 162

منابع و مآخذ 163

الف)منابع فارسی. 163

ب)منابع لاتین. 166

ضمائم 168

6-1)کدهای موسسه مشاوران مدیریت آمریکا 168

6-2)پرسشنامه اولیه تهیه شده جهت ارائه به استادان و خبرگان اخلاق حرفه ای جهت فن دلفی.. 169

6-3)پرسشنامه حاصل از فن دلفی جهت ارائه به مدیران بیمارستانی در سطوح مختلف… 172

6-4) چکیده انگلیسی. 176

فهرست جداول و نمودارها:

1. جدول2-1کارکردهای سند اخلاقی………………………………………………………………..90
2. جدول2-2: ارکان و ساختار سند اخلاقی………………………………………………………..94
3. نمودار2- 1: نسبت بین ارزش‌های حرفه‌ای و اخلاقی……………………………………….97
4. نمودار2-2: مدل و  چارچوب نظری تحقیق………………………………………………….103
5. جدول3-1آماره پایایی……………………………………………………………………………..109

6. 

8. جدول 4-1آماره پایایی…………………………………………………………………………….123
9. جدول 4-2آزمون همبستگی پیرسون دو متغیر مدیران عالی بیمارستانهای دولتی وتعهد نسبت به ارباب رجوع………………………………………………………………………..124
10. جدول 4-3آزمون همبستگی پیرسون دو متغیر مدیران عالی بیمارستانهای دولتی و تعهد در مورد درستی رفتارهای مالی………………………………………………………….125
11. جدول 4-4آزمون همبستگی پیرسون دو متغیر مدیران عالی بیمارستانهای دولتی وتعهدات نسبت به عموم مردم وحرفه………………………………………………………….126
12. جدول 4-5آزمون همبستگی پیرسون دو متغیر مدیران میانی بیمارستانهای دولتی وتعهد نسبت به ارباب رجوع…………………………………………………………………..127
13. جدول 4-6آزمون همبستگی پیرسون دو متغیر مدیران میانی بیمارستانهای دولتی و تعهد در مورد درستی رفتارهای مالی……………………………………………….127
14. جدول 4-7آزمون همبستگی پیرسون دو متغیر مدیران میانی بیمارستانهای دولتی وتعهدات نسبت به عموم مردم وحرفه…………………………………………………128
15. جدول 4-8آزمون همبستگی پیرسون دو متغیر مدیران عملیاتی بیمارستانهای دولتی وتعهد نسبت به ارباب رجوع………………………………………………………………129
16. جدول 4-9آزمون همبستگی پیرسون دو متغیر مدیران عملیاتی بیمارستانهای دولتی و تعهد در مورد درستی رفتارهای مالی…………………………..130
17. جدول 4-10آزمون همبستگی پیرسون دو متغیر مدیران عملیاتی بیمارستانهای دولتی وتعهدات نسبت به عموم مردم وحرفه…………………………………………………131
19. این مطلب را هم اگر خواستید بخوانید :
20. بایگانی‌های مقالات و پایان نامه ها - نوآفرینان ایران جوان
21. 
    
22. جدول 4-11آزمون همبستگی پیرسون دو متغیر مدیران عالی بیمارستانهای خصوصی وتعهد نسبت به ارباب رجوع…………………………………………………………..132
23. جدول 4-12آزمون همبستگی پیرسون دو متغیر مدیران عالی بیمارستانهای خصوصی و تعهد در مورد درستی رفتارهای مالی………………………133
24. جدول 4-13آزمون همبستگی پیرسون دو متغیر مدیران عالی بیمارستانهای خصوصی وتعهدات نسبت به عموم مردم وحرفه………………………..134
25. جدول 4-14آزمون همبستگی پیرسون دو متغیر مدیران میانی بیمارستانهای خصوصی وتعهد نسبت به ارباب رجوع………………………………………135
26. جدول 4-15آزمون همبستگی پیرسون دو متغیر مدیران میانی بیمارستانهای خصوصی و تعهد در مورد درستی رفتارهای مالی………………………136
27. جدول 4-16آزمون همبستگی پیرسون دو متغیر مدیران میانی بیمارستانهای خصوصی وتعهدات نسبت به عموم مردم وحرفه………………………..136
28. جدول 4-17آزمون همبستگی پیرسون دو متغیر مدیران عملیاتی بیمارستانهای خصوصی وتعهد نسبت به ارباب رجوع………………………………………137
29. جدول 4-18آزمون همبستگی پیرسون دو متغیر مدیران عملیاتی بیمارستانهای خصوصی و تعهد در مورد درستی رفتارهای مالی………………………138
30. جدول 4-19آزمون همبستگی پیرسون دو متغیر مدیران عملیاتی بیمارستانهای خصوصی وتعهدات نسبت به عموم مردم وحرفه………………………..139
31. جدول 4-20 مقایسه ضریب همبستگی مدیران در سطوح مختلف مدیریتی با مولفه­های اخلاق حرفه­ای در بیمارستان­های دولتی و خصوصی…………………….140
32. جدول4-21 آزمون فریدمن………………………………………………………………..140
33. جدول4-22 آزمون فریدمن………………………………………………………………..141
34. جدول4-23 الویت­بندی شاخص­های اخلاق حرفه­ای در بیمارستان­های بخش دولتی…………………………………………………………………………………………………………141
35.  جدول 4-24 آزمون فریدمن……………………………………………………………….141
36.     جدول 4-25 آزمون فریدمن……………………………………………………………….142
37.    جدول 4-26 الویت­بندی شاخص­های اخلاق حرفه­ای در بیمارستان­های بخش خصوصی……………………………………………………………………………………………………..142
38. جدول 4-27 میانگین­گیری نظر مدیران جهت تعیین اخلاقی بودن هر یک از کدها…………………………………………………………………………………………………………..143
39.        جدول5-1 تمایز بین کدهای اخلاق فردی و اخلاق مدیریت …156

فصل اول: کلیّات تحقیق

1-1)مقدمه

قطار بی توقف سازمان­ها، در دنیای متلاطم حاکم بر آن­ها با سرعتی حیرت­آور جاده­های محیطی که در آن محصور گردیده­اند را در می­نوردد. آنچه بیش از همه با اهمیت می­نماید، سود و کسب منبع و امتیازات محیطی است. اما این سود جویی در فضای بی­نهایت رقابتی، انسان را به یاد مفهوم تنازع بقاء می­اندازد. بعضی از سازمان­ها به هر قیمتی جهت دسترسی به حداکثر منافع و با غیر اخلاقی­ترین شیوه­ها بر پیکر نحیف و رنجور رقبای خود،که نتوانسته ­اند در این محیط عرض اندام کنند می­تازانند، و این گستره بی اخلاقی از گستره رقابت بین سازمانی پا را فراتر گذاشته و مشکلاتی همچون ارتشاء، تبانی و تضییع حقوق مشتریان و ارباب رجوع در سازمان­های خدماتی نشو و نما پیدا کرده­اند.(هازمر و لارتون ،1382: 13)

بارزترین نتیجه تخطی از اصول اخلاقی تضییع حقوق سایرین می­باشد که ممکن است از برداشت­های خودخواهانه در بر خورد با آنچه می ­تواند یک مساله اخلاقی باشد ناشی شود. با توصیف آنچه بر سازمان­ها حاکم است، و در دنیایی که اهمیت و نقش مسئولیت اجتماعی هر روز پر رنگ‌تر می­نماید، تدوین و پایه­گذاری قوانین اخلاقی برای سازما­ن ها و حتی در روابط بین انسانی چه در یک جامعه و چه در برخورد با سایر جوامع امری حیاتی می­نماید.(هازمر و لارتون ،1382: 13)

با اوصافی که گذشت بر آن شدیم تا با کمک گرفتن از استادان مجرب  در زمینه اخلاق حرفه­ای و اخلاق پزشکی در گوشه ­ای از دنیای سازمانی امروز حوزه­ای را برای پژوهش انتخاب کنیم که کمتر مورد توجه مباحث اخلاقی قرار گرفته شده است. اخلاق بخش اداری بیمارستان­ها- جایی که تعداد زیادی از ارباب رجوع و کارکنان هر روزه با آن درگیر می­باشند- تحت­الشعاع الویت قائل شدن برای اخلاق بخش پزشکی مورد بی­مهری قرار گرفته است،  گستردگی کار و محیط پر مخاطب بیمارستانی در بخش اداری و اهمیت نقش مدیریت بیمارستانی،حتی در توسعه اخلاق پزشکی ما را بر آن داشت که با پ‍ژوهشی علمی به شناسایی و تبیین کدهای اختصاصی اخلاقی برای مدیران این دسته از سازمان­ها در تهران بزرگ بپردازیم. برای به دست آوردن مبنا و پیشینه جهت انجام تحقیق ضمن ارتباط با موسسه مشاوران مدیریت آمریکا- که در حیطه شناسایی و تبیین کدهای اخلاقی در حوزه کار مدیران اداری کار کرده است-  و نیز مراجعه به گروه صنعتی بهمن در کشور عزیزمان- که به شناسایی و تبیین کدهای اخلاقی فردی بومی برای کارکنان خود پرداخته است- به منابعی قابل اعتماد در کنار سایر کدهای تدوین شده در کشور-  توسط سازمان­های مختلف که در قالب کتب و مقالات در دسترس می­باشند- دست یافتیم.

کدهای اتخاذ شده از موسسه مشاوران مدیریت آمریکا در سه دسته قرار دارند:

• تعهد من به ارباب رجوع
• تعهدات من در مورد درستی رفتارهای مالی
• تعهدات من به عموم و حرفه

جهت وزن دهی به نقش کدهای در نظر گرفته شده از اساتید مجرب در این حیطه در کنار پرسشنامه کدها خواسته شده است که به میزان وزن و اهمیت هر کد برای هر دسته از مدیران در سطوح سازمانی امتیازی از یک تا پنج را لحاظ کنند تا در کنار شناسایی کدها به وزن کدها برای هر رده از مدیران بعد از تحلیل آماری پرسشنامه­های حاصل دسترسی پیدا کنیم.

با توزیع پرسشنامه کدهای استخراج شده از مراحل قبل بین مدیران بیمارستانی-  با بکار بردن شیوه ­های بومی تبیین کدهای استخراج شده در سه سطح مدیریت عالی، میانی و عملیاتی بیمارستانی مورد سنجش واقع شد. با تجزیه و تحلیل داده ­های حاصل از پژوهش از طریق روش­های میانگین­گیری و نیز تحلیل آماری  داده ­ها از طریق نرم­افزار spss   به پاسخگویی به سوالات پژوهش پرداخته شد، و اهمیت تک تک کدها برای مدیران در سطوح مختلف مدیریتی در جدولی مجزا استخراج گردید و در انتها پیشنهاداتی کاربردی و نیز پیشنهاداتی جهت تحقیقات و مطالعات آتی ارائه شده است.

در فصل اول این تحقیق در ابتدا به بیان مساله خواهیم پرداخت،ودر ادامه به اهمیت و ضرورت تحقیق ، اهراف تحقیق، سوالات تحقیق و تعریف عملیاتی وا ژگان کلیدی تحقیق خواهیم پرداخت.

1-2) بیان مساله

مسائل اخلاقی به تناوب در مدیریت روی می دهند.این مسائل بسیار فراتر از مشکلات مربوط به ارتشا،تبانی و دزدی بوده و به محدوده های بسیار وسیعی گسترش یافته‌اند.مسائل اخلاقی در واقع عمده ترین معضلات مدیریتی هستند،زیرا آنها بیانگر تقابل بین عملکرد اقتصادی(درآمدها،هزینه ها و سودها) و عملکرد اجتماعی(تعهدات سازمان در داخل و خارج نسبت به دیگران) می باشند.(هازمر و لارتون ،1382: 13)

جوامع پیشرفته با درک اهمیت اخلاق در بعد مدیریت سازمانی به طراحی کد های اخلاقی متناسب با سازمان هایشان پرداخته اند که از آن دسته می توان کدهای اخلاقی آمریکا، استرالیا و اروپا را نام برد.

هنگامی که ما دربارهً اصول اخلاقی حرف می زنیم ممکن است منظور خود را ندانیم؛ اینکه مشکلات اخلاقی،اصول اخلاقی، قضاوت های اخلاقی چیست،موضوعی چندان روشن نیست که به عنوان یک موضوع ساده بتوان آن را نادیده گرفت.ما باید کشف کنیم که چه زمانی می گوئیم یک مساله اخلاقی است تا اگر با موارد اخلاقی زیادی برخورد داشتیم بتوانیم آن را از یکدیگر تفکیک کرده و بررسی نماییم که کدامیک عاقلانه و قابل دفاع هستند.(عباسی، و دیگران،1389: 132)

وجود مسائل اخلاقی بی‌شمار که مدیران و مراجعین (مشتریان و دیگر ذینفعان سازمانی) در سازمان‌های ایران با آن روبرو هستند و نیز عدم وجود کدهای مدون اخلاقی بومی، ما را بر آن داشت تا با یک پژوهشی بنیادین و کمک گرفتن از متخصصان اخلاق حرفه ای و نیز ذینفعان به شناسایی، طراحی و تبیین کدهای بومی اخلاقی در بعد مدیران سازمانی ( بیمارستان­ها) به عنوان یک سازمان که در کانون توجه تمام اقشار جامعه است بپردازیم.باشد تا دریچه ای برای پژوهش‌های بعدی در دیگر سازمان ها گشوده شود.

بحث از ابعاد و زمینه های سازمان اخلاقی و مناسبات آن با محیط در گرو تحلیل مفهوم اخلاقی بودن یک سازمان است، غالبا در جامعه مفهوم سازی افراد از اخلاق حرفه ای، اخلاقی بودن صاحبان حرف: پزشکان،  پرستاران،  مدیران، مهندسان، مشاوران، حسابداران و وکلا است. (قراملکی، 1388: 60)

و از آنجا که در مبحث حرف و مشاغل، مدیریت از اثر گذارترین بخش ها در حیطه اخلاق فردی در سازمان می باشد، بالطبع طراحی کدهای اخلاقی متناسب با مدیران هر سازمان می تواند کمک شایانی در اخلاقی شدن عملکرد مجموعه سازمانی تابع مدیران اخلاقی و در نهایت کمک به اخلاقی­تر شدن سازمان نماید. (قراملکی،1388: 65)

با طراحی، شناسایی و بومی سازی کدهای اخلاقی در مدیریت وانجام پژوهش‌های با روایی و پایایی زمینه برای کسب استانداردهای اخلاقی توسط سازمان ها فراهم خواهد گردید و کمک شایانی به رفع مشکلات و مسائل بی‌شمار اخلاقی که با آن ها دست به گریبانند فراهم خواهد شد.(جان آر،ماریو،2002: 106)[1]

توجه به مسائل بی‌شمار و متناوب اخلاقی در دنیای سازمان‌های کنونی ونیز ایجاد سازمان ها و تشکل ها و تحقیقات گسترده جهت اخلاقی ساختن دنیای کنونی و درک اهمیت اخلاق در زیباتر زیستن و درک منافع اخلاقی شدن سازمان ها،محرکی گردید تا گامی جهت  ایجاد زمینه برای اخلاقی تر ساختن سازمان ها برداشته و در پی آن باشیم تا با کمک گرفتن از خبرگان و ذینفعان به این پرسش اساسی پاسخ گوییم.

کدهای بومی اخلاقی و اهمیت هر یک از آن­ها برای مدیران بیمارستانی تهران بزرگ در سطوح مختلف مدیریتی کدامند ؟

1-3)  اهمیت و ضرورت تحقیق

1-3-1) از دیدگاه نظری: از آنجا که مسائل اخلاقی در بیمارستان ها در حیطه اخلاق پزشکی در سه بعد آموزش ،پژوهش و درمان مورد بررسی و مد نظر قرار می گیرد توجه به بعد اداری این دسته از سازمان­ها کم رنگ بوده و کمتر مورد توجه قرار گرفته است شاید بتوان گفت که پرداختن به این بعد در زمینه اخلاق در بیمارستان ها، تا بحال در ایران کمتر مورد توجه بوده است.

از آنجا که ذینفعان(بیماران، همراهان بیمار و کارکنان بیمارستانی و …) در بیمارستان ها علاوه بر مواجه با مسائل اخلاق پزشکی با مسائل گسترده اخلاق اداری در بیمارستان‌ها نیز مواجه اند و با وجود بی توجهی به این بعد در بیمارستان ها،پزداختن به این بعد از اهمیت ویژه­ای بر خوردار است.

1-3-2) از دیدگاه عملی: از آنجا که ابعاد اخلاق اداری و اخلاق پزشکی در سازمان ها مورد توجه قرار گرفته و کدهایی نیز در سطح دنیا و ایران برای آن شناسایی و طراحی گردیده است در این میان بعد اخلاق اداری در بیمارستان ها با وجود گستردگی بسیار زیاد، تحت الشعاع اخلاق پزشکی قرار گرفته است و از دیگر سو بحث مدیریت چه در نظام اخلاق پزشکی (در شاخه های آموزش و پژوهش ونیز بخش های اداری) و چه در دیگر نهاد ها وسازمان ها با مبحث اخلاق فردی در یک راستا قرار گرفته است و از نگاه تخصصی به این بعد حیاتی و تاثیر گذار در اخلاقی شدن سازمان ها در حد زیادی دریغ گردیده است.

ما برآنیم که با کمک گرفتن از خبرگان اخلاق حرفه ای به طراحی و تبیین کدهای بومی اخلاقی برای مدیران بیمارستانی بپردازیم تا از این طریق با دست یافتن به شاخص های بومی اخلاقی برای مدیران و تشویق آنها در بکارگیری این کدهای اخلاقی،زمینه را برای اخلاقی­تر شدن رفتار مدیران،(متناسب با شاخص های بومی) فراهم آوریم.

با موفقیت در این امر ،زمینه را برای تحقیقات گسترده آتی برای بومی ساختن کدهای اخلاقی برای مدیران در دیگر سازمان ها و نهادها را فراهم آوریم. و مبنا و منبعی قابل قبول را در اختیار محققین آتی ونیز سازمان ها قرار دهیم. تا با پرداختن به مبحث اخلاق مدیریت در سطح شناسایی، طراحی و تبیین کدهای اخلاقی دستورالعملی الزام آور را جهت رویکرد متحدالشکل اخلاقی و بدون ورود دیدگاه ها و سلایق شخصی که مورد پذیرش همه افراد در سازمان ها و نیز مرتبط با سازمان هاست در اختیار آنها قرار دهیم و سازمان ها را به سمت اخلاقی شدن،اخلاقی اندیشیدن،و داشتن دیدگاه اخلاقی در بعد مدیران سازمانی سوق دهیم.

1-4) هدف های تحقیق

1-4-1) هدف اصلی

1. شناسایی و تبیین کدهای بومی اخلاقی برای مدیران بیمارستانی در تهران بزرگ.

1-4-2) اهداف فرعی

1.تبیین تمایز بین کدهای اخلاق حرفه ای مدیران بیمارستانی با اخلاق فردی آنان.

2.تخصصی کردن کدهای اخلاقی مدیریت بیمارستانی.

3.وزن دهی به نقش مدیریت در رشته ها و سطوح مختلف به عنوان عاملی در میزان اخلاقی ساختن سازمان مورد نظر.

4.کمک به تهیه کدهای بومی اخلاقی تخصصی مدیریت بیمارستانی با ارائه یک نمونه کار.

1-5) سؤال‌های تحقیق

1-5-1) سئوال اصلی

دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی دانشکده مدیریت

جدول ‏4‑5- خصوصیات جمعیت شناختی نمونه AHP. 77

جدول ‏4‑6- ابعاد و مؤلفه های موانع صادرات.. 78

جدول ‏4‑7- نتایج آزمون مقایسه میانگین برای شناسایی موانع در بعد عوامل تولید. 81

جدول ‏4‑8- نتیجه آزمون مقایسه میانگین برای شناسایی موانع در بعد استراتژی، ساختار و رقابت.. 82

جدول ‏4‑9- نتیجه آزمون رگرسیون برای موانع مربوط به تقاضای داخلی و صنایه پشتیبان. 83

جدول ‏4‑10- نتیجه آزمون مقایسه میانگین برای شناسایی موانع در بعد نقش دولت و رویداد شانسی.. 84

جدول ‏4‑11- موانع مهم و اصلی در هر کدام از ابعاد مدل. 85

جدول ‏5‑1- جمعبندی نتایج رتبه بندی موانع. 102

فهرست شکل ها

شکل‏2‑1- فرایند صادرات.. 20

شکل‏2‑2- فرایند مبادله کالا. 22

شکل‏2‑3- مدل بالدوف.. 27

شکل‏2‑4- مدل لئویندو. 29

شکل‏2‑5- مدل ابی و اسلتر. 30

شکل‏2‑6- مدل الماس ملی پورتر. 39

شکل‏2‑7- مدل درختی تصمیم. 52

شکل ‏3‑1- مدل سلسله مراتب تصمیم. 64

شکل ‏4‑1- درخت تصمیم ابعاد موانع صادرات.. 86

شکل ‏4‑2- رتبه بندی معیارهای انتخاب موانع. 87

شکل ‏4‑3- رتبه بندی ابعاد نسبت به شدت تأثیر. 88

شکل ‏4‑4- رتبه بندی ابعاد نسبت به جامعیت تأثیر. 89

شکل ‏4‑5- رتبه بندی ابعاد موانع نسبت به قابلیت کنترل. 90

شکل ‏4‑6- رتبه بندی ابعاد نسبت به میزان تلاش لازم برای رفع مانع. 90

شکل ‏4‑7- رتبه بندی نهایی ابعاد. 91

شکل ‏4‑8- درخت تصمیم مؤلفه های عوامل تولید. 92

شکل ‏4‑9- رتبه بندی مؤلفه های بعد عوامل تولید. 93

شکل ‏4‑10- درخت تصمیم مؤلفه های بعد تقاضای داخلی.. 93

شکل ‏4‑11- رتبه بندی مؤلفه های بعد تقاضای داخلی.. 94

شکل ‏4‑12- درخت تصمیم مؤلفه های بعد شاختار، استراتژی و رقابت.. 94

شکل ‏4‑13- رتبه بندی مؤلفه های بعد استراتژی، ساختار و رقابت.. 95

شکل ‏4‑14- درخت تصمیم مؤلفه های بعد صنایع مرتبط و پشتیبان. 96

شکل ‏4‑15- رتبه بندی مؤلفه های بعد صنایع مرتبط و پشتیبان. 96

شکل ‏4‑16- درخت تصمیم مؤلفه های بعد اقدامات دولت.. 97

شکل ‏4‑17- نتایج رتبه بندی مؤلفه های بعد اقدامات دولت.. 98

این مطلب را هم اگر خواستید بخوانید :

منابع تحقیق درباره مهارتهای اجتماعی - خلاقیت و نوآوری تحول آفرین

شکل ‏4‑18- درخت تصمیم موانع مرتبط با رویدادهای شانسی.. 98

شکل ‏4‑19- رتبه بندی موانع مرتبط با رویدادهای شانسی.. 99

چکیده

تحقیق حاضر با هدف شناسایی عوامل تأثیر گذار بر صادرات صنایع شوینده، بهداشتی در ایران انجام شده است. مدل اصلی تحقیق مبتنی بر مدل الماس ملی پورتر تدوین شده است. بر اساس این مدل، عوامل اثرگذار بر صادرات را می توان در 6 بعد مورد بررسی قرار داد. هر کدام از از این ابعاد مؤلفه هایی را شامل می‌شوند که در صورت تحقق یا بهبود آنها توان صادراتی یک کشور یا یک صنعت افزایش می‌یابد. براساس مبانی نظری و مرور تحقیقات پیشین و نیز اطلاعات بدست آمده از زمینه مورد مطالعه، در مجموع 47 مؤلفه در ابعاد 6 گانه مورد شناسایی قرار گرفته است. داده‌های تحقیق با بهره گرفتن از پرسشنامه گردآوری شده است. حجم جامعه آماری (N=147) می باشد و حجم نمونه آماری (n=106) بدست آمده است و نمونه گیری به روش تصادفی ساده صورت گرفته است. نتایج پرسشنامه با بهره گرفتن از آزمون مقایسه میانگین تک نمونه ای مورد بررسی قرار گرفته و مطلوبیت هر کدام از مؤلفه ها بعنوان یک عامل مهم و اصلی مورد ارزیابی قرار گرفته است. 18 عامل مهم و اصلی شناسایی شده است که در 6 بعد جای می‌گیرند. پس از مشخص شدن عوامل مهم و اصلی، با بهره گرفتن از روش AHP رتبه بندی ابعاد 6 گانه عوامل اثرگذار بر صادرات  انجام گرفته است. 4 معیار بعنوان ملاک های اهمیت عوامل مطرح شده است که عبارتند از: شدت تأثیر، جامعیت تأثیر، قابلیت کنترل و میزان تلاش لازم برای حذف موانع. داده های مربوط به تحلیل AHP با بهره گرفتن از پرسشنامه های مقایسات زوجی گردآوری شده است. حجم نمونه در این مرحله (n=30) انتخاب شده است و نمونه گیری به روش غیر تصادفی هدفمند صورت گرفته است. نتایج نشان می‌دهد که اولویت ابعاد موانع صادراتی به ترتیب عبارتند از:1) اقدامات دولت، 2)عوامل تولید، 3)رویدادهای اتفاقی و شانسی، 4)شرایط تقاضای داخلی، 5) صنایع مرتبط و پشتیبان و 6) شرایط ساختار، استراتژی و رقابت. در انتها پیشنهادات تحقیق متناسب با نتایج ارائه شده است.

واژه های کلیدی: صادرات، صنایع بهداشتی و شوینده، موانع صادرات، عوامل اثرگذار بر صادرات.

فصل اول: کلیات تحقیق

1.     کلیات

1-1- مقدمه

بررسیهای علمی ثابت کرده است که رشد اقتصادی کشورها به دلایلی چند با صادرات آنها ارتباط دارد. روند رو به رشد تجارت جهانی با بهره گیری از استراتژیهای فعال تجاری، انقلاب در فناوری اطلاعات و ارتباطات و رفع موانع در سطوح بین المللی، شتاب فزاینده ای یافته است بنابراین حضور فعال در تجارت جهانی نیاز به توجیه ندارد(لطفی، 1379). کشور جمهوری اسلامی ایران یکی از کشورهای صادرکننده کالا در قالب صادرات نفتی و یا غیرنفتی است و به لحاظ بهره مندی از مواهب متعدد همچون دریا، معادن و… می‌تواند بیش از این در صحنه تجارت فعال باشد.

کشورهای جهان با توجه به سطح رشد یافتگی شان، کالاهای متنوعی صادر می‌نمایند. در جوامع صنعتی به صادرات کالاهای صنعتی و فرآوری شده، که از ارزش افزوده بالایی نیز برخوردارند، اهمیت فراوانی داده می‌شود. این در حالی است کشورهای در حال گذر نظیر ایران، بیشتر به صادرات کالاهای کشاورزی و معدنی اشتغال دارند(قربانی، 1381).

تقویت صادرات دارای مزایای مهمی بوده که تولید انبوه، تامین درآمد ارزی، افزایش اشتغال، بهبود کیفیت و کاهش قیمت محصولات تولیدی از آن جمله است. بدیهی است جهت بهره مندی هر چه بیشتر از مزایای صادرات در دستیابی به رشد و توسعه اقتصادی استفاده از الگوهای مناسب ضروری است. از جمله موارد مهم که با گستره موضوعی خود می‌تواند جهت حرکت صادرات را نشان دهد، عوامل موفقیت می‌باشند(صادقی و همکاران، 1391)

از سویی دیگر، در دنیای امروز، محصولات بهداشتی، شوینده ها و پاک کننده ها، اهمیتی به اندازه زندگی و حیات انسانها پیدا کرده اند. اگر کمی تامل کنیم در می یابیم که این نکته، چندان دور از ذهن نیست. در دنیایی که بهداشت و سلامتی، یکی از فاکتورهای بسیار مهم برای توسعه یافتگی به شمار می آید، نقش کالاهای بهداشتی و شوینده ها در زندگی مردمان و بالا بردن سطح زندگی، رفاه و سلامتی بیش از پیش آشکار می شود.

با توجه به این نکته مهم،شرکت ها و صنایع تولید کننده مواد شوینده، در بازار های جهانی با تلاش بی وقفه،سرمایه گذاری‌های کلان، تبلیغات و بازار یابی وسیع، برند سازی و مشتری مداری، گوی سبقت را از دیگران می ربایند. آنها می‌کوشند محصولاتی با کیفیت هرچه بیشتر،قیمت مناسب و بسته بندی زیبا را راهی بازار کنند و سرانجام سودهای کلان را از آن خود سازند.

اما نقش صنایع بهداشتی و شوینده ایران در بازارهای جهانی چگونه است؟ این صنعت با چه مسائلی در ارتباط با صادرات روبرو است و عوامل اثر گذار بر صادرات صنایع بهداشتی و شوینده کدامند. چگونه می‌توان عوامل مؤثر را شناسایی کرده و راهکارهای مناسبی برای ایجاد تغییر یا تعدیل در وضعیت موجود آن عوامل ارائه داد. از دیدگاه صاحبنظران، ایران از قطب های مواد شوینده و بهداشتی منطقه به شمار می رود که در کنار کشورهایی چون هندوستان و ترکیه ،حرفی برای گفتن در این صنعت دارد.

متأسفانه شرکت های ایرانی فعال در زمینه صنایع بهداشتی و شوینده به دلائل مختلف، هنوز در امر صادرات محصولات و گسترش بازارهای خود در سطح جهانی، از قدرت کافی برخوردار نیستند و قدرت تشکیلاتی را ندارند که در سطح جهان تثبیت شوند و قیمت مواد اولیه را خودشان تعیین کنند.

از نظر صاحبنظران، در صنایع بهداشتی و شوینده وضعیت در بازارهای داخلی و خارجی مطلوب نیست. برای مثال اشاره می شود که: «تا چند سال پیش ورود برندهای خارجی به کشور ممنوع بود، اما اکنون که آزادسازی شده و با توجه به اینکه بسیاری از بخش های این صنعت یارانه دریافت نمی‌کنند، برندسازی و رقابت برای آنها دشوارتر شده است. هنوز در داخل کشور به حد کافی مصرف کننده وفادار ایجاد نشده است و این در حالی است که شرکت های خارجی، به شدت به نظرات مشتری و پیشنهادات و انتقادات مصرف کنندگان، اهمیت می دهند». از این رو بررسی موانع موجود در گسترش بازارهای داخلی و خارجی و بخصوص شناسایی عوامل اثرگذار بر صادرات محصولات بهداشتی و شوینده، دارای اهمیت است.

برای توفیق در امر توسعه صادرات، لازم است با یک نگرش جامع و سیستمی، ضمن آنکه به نیازهای داخلی توجه می شود، با خلق مزیت های نسبی و تقویت ظرفیت‌های صادراتی کشور و تبدیل آنها به مزیت‌های رقابتی و فراهم آوردن زمینه‌های لازم برای فعالیت بیشتر بخش خصوصی به حضور و مشارکت بیشتر در تجارت جهانی اهتمام شود(قاسمی، 1391).

یکی از مدل هایی که به بررسی عوامل اثر گذار بر صادرات می پردازد «مدل الماس ملی» پورتر است. این مدل به دلیل آنکه با یک رویکرد جامع به شناسایی عوامل کمک می کند و نیز مبنای موفقیت در صادرات را توان بالقوه داخلی شرکت های فعال در یک صنعت خاص می داند، در تحقیق حاضر مورد استفاده قرار گرفته است.

در این فصل کلیات تحقیق ارائه می‌شود. ابتدا مسأله اصلی تحقیق بیان می‌گردد و سپس سؤالات تحقیق تعیین می شود. در ادامه اهمیت و ضرورت تحقیق مورد بحث قرار می گیرد و اهداف تحقیق مشخص می گردد. در انتها تعاریف مفهومی و عملیاتی ارائه می شود.

مقدمه صفحه قبل را اضافه کنید

1-2- بیان مسأله

امروزه تجارت خارجی بخش قابل توجهی از کل تجارت بسیاری از کشورها را تشکیل می دهد و از اوایل قرن 19 تا کنون که تجارت خارجی تحول بی سابقه‌ای یافته، اهمیت و نقش آن در رشد و توسعه اقتصادی همواره رو به فزونی بوده است(آقاجانی و فرزاد فرد، 1392).

حضور آگاهانه دربازار جهانی بدون تدوین سیاستهای مناسب بازرگانی برای بسیاری از کشورهای در حال توسعه غیر ممکن به نظر می رسد. یکی از مطالعات کاربردی که می تواند سیاستگزاران اقتصادی را به اتخاذ تصمیمات مناسب راهنمایی کند، شناسایی عوامل داخلی و خارجی اثر گذار بر صادرات است(ناظمی و همکاران، 1390).

با توجه به افزایش نیاز بازارهای داخلی و جهانی و بخصوص کشورهای همسایه ایران، به محصولات بهداشتی و شوینده و نیز اهمیتی که امر صادرات برای توسعه تجارت بین المللی کشور ما دارد، بررسی و تحقیق در رابطه با شناسایی موانع و مشکلات یا بطور کلی عوامل اثر گذار بر صادرات این صنعت دارای اهمیت به سزایی است.

از دیدگاه صاحبنظران، صنایع بهداشتی و شوینده ایران از جنبه ی توان و ظرفیت های تولیدی، یکی از قطب های مطرح در زمینه تولید محصولات بهداشتی و شوینده است که دارای توانایی بالقوه‌ای درامر تولید و صادرات محصولات مختلف به کشورهای جهان است. در سال های اخیر از عمده مسائل قابل بحث این صنایع در امر صادرات، یافتن راهکارهایی برای تعدیل یا تغییر عوامل اثر گذار بر صادرات می باشد. از این رو بررسی و شناسایی عوامل داخلی و خارجی اثر گذار بر صادرات در بخش صنایع بهداشتی یک نیاز مهمی است. در این تحقیق سعی می شود تا به این موضوعات پرداخته شود و عوامل مهم تأثیر گذار شناسایی گردیده و مورد تحلیل عمیق تری قرار گیرند(فصلنمامه انجمن صنایع شوینده و بهداشتی، 1391).

مسأله اصلی تحقیق حاضر عبارت از شناسایی و رتبه بندی عوامل کلیدی تأثیر گذار بر صادرات صنایع بهداشتی و شوینده است. در این تحقیق به این مسأله پرداخته می شود که از نظر دست اندرکاران صنایع بهداشتی و شوینده و نیز صاحبنظران امر صادرات چه عواملی بر صادرات در این صنایع اثر گذار هستند. پس از شناسایی این عوامل با بهره گرفتن از روش رتبه بندی AHP عوامل بر حسب اهمیت و کلیدی بودن رتبه بندی می‌شوند و سپس 5 عامل کلیدی به بعنوان مهمترین عوامل مورد تحلیل قرار خواهد گرفت و راهکارها و پیشنهادات در رابطه با آنها ارائه خواهد شد.

در این تحقیق سعی شده است تا با مراجعه به صاحبنظران داده‌ها گردآوری شود و مورد تجزیه و تحلیل قرار گیرد. نتیجه‌ی این تحقیق برای شرکت‌هایی که در بخش صنایع بهداشتی و شوینده مشغول به کار هستند و نیز برای وزارت بازرگانی و دیگر سازمان‌های مربوطه قابل توجه است.

1-3- سؤالهای تحقیق

سؤالات تحقیق حاضر به شرح زیر است:

از نظر صاحبنظران صنایع بهداشتی و شوینده و دست اندرکاران امر صادرات چه عواملی بر صادرات در این بخش اثر می گذارند؛

معیارهای رتبه بندی عوامل اثرگذار بر صادرات کدام است؟

رتبه بندی ابعاد اثرگذار بر صادرات براساس مدل الماس ملی پورتر چگونه است؟

رتبه بندی مؤلفه های هر کدام از ابعاد اثرگذار بر صادرات به چه صورت است؟

مهمترین عامل های اثر گذار کدامند و چگونه می توان آنها را مورد تعدیل و تغییر قرار داد و

راهکارهای مناسب برای بهبود وضعیت موجود عوامل اثرگذار بر صادرات کدامند؟

1-4- فرضیه های تحقیق

فرضیه های تحقیق به صورت زیر است:

فرضیه اصلی اول: متغیر عوامل تولید بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه 1-1- عدم سهولت دسترسی به مواد اولیه باکیفیت و به صرفه بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه 1-2- عدم سهولت دسترسی به منابع مالی(ارزی-ریالی) بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه 1-3- عدم دسترسی به منابع سرمایه ای با هزینه کم بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه اصلی دوم: متغیر استراتژی، ساختار و رقابت پذیری بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه 2-1- افزایش واردات محصولات مشابه بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه 2-2- عدم وجود دیدگاه راهبردی برای حضور در بازار جهانی بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه 2-3- عدم استفاده از شیوه های گوناگون تبلیغاتی در بازار خارجی بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه 2-4- عدم استفاده از بازاریابی برای شناخت مشتریان و رقبای خارجی بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه 2-5- عدم آگاهی نسبت به نوع و روش تبلیغات در کشور مقصد بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه اصلی سوم: متغیر شرایط تقاضای داخلی بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه 3-1- حساسیت بالای مصرف کننده داخلی نسبت به کیفیت بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه 3-2- عدم توانایی شرکت ها در فروش اعتباری در بازار داخل بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه اصلی چهارم: متغیر صنایع مرتبط و پشتیبان بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه 4-1- عدم سهولت تأمین مواد و قطعات بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه 4-2- عدم همکاری مراکز و نهادهای رسمی توسعه صادرات جهت تأمین مالی بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه 4-3- عدم برخورداری از صنایع مرتبط رقابتی در بازار داخلی بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه اصلی پنجم: متغیر اقدامات دولت بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه 5-1- کنترل قیمت توسط دولت بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه 5-2- سیاست های تعرفه ای دولت در واردات مواد اولیه بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه 5-3- سیاست های مالیاتی دولت بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه اصلی ششم: متغیر رویدادهای شانسی بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه 6-1- تغییرات ناگهانی در هزینه های عوامل تولید بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

فرضیه 6-2- نوسانات نرخ بهره و نرخ ارز بر صادرات صنایع شوینده و بهداشتی اثرگذار است.

1-5- اهمیت و ضرورت

در طول دو دهه پیش، صادرات همگام با رشد اقتصاد جهانی بعنوان یکی از فعالیتهای اقتصادی که نسبت به دیگر فعالیتها رشد بیشتری دارد، مورد توجه قرار گرفته است. در حقیقت صادرات بعنوان یک فعالیت تجاری ضروری برای اقتصاد ملی به شمار می رود. صادرات در سطح شرکت نیز بعنوان امکانی برای فروش بیشتر، سودآوری بیشتر، استفاده از اقتصاد مقیاس برای کاهش هزینه های توسعه محصول، افزایش استاندارد زندگی برای مشتریان وبهبود کیفیت زندگی کاری کارکنان تلقی می شود(لی،2004).

با توجه به اینکه نتایج تحقیق حاضر می تواند در زمینه گسترش بازار های جهانی در بخش صنایع بهداشتی و شوینده توسط تولید کننده‌های ایرانی مورد استفاده قرار گیرد دارای اهمیت است. از سوی دیگر مدیران شرکت های تولید و بازرگانی را از وضعیت موجود صادرات و موانع موجود آگاه می سازد و عوامل کلیدی و مهم اثر گذار را شناسایی و رتبه بندی می کند قابل توجه است.

پس از شناسایی و رتبه بندی عوامل، تحلیل محتوایی عوامل راهکارهای موجود را نمایان خواهد نمود و قابل استفاده در تصمیم گیری دست اندرکاران می باشد.

1-6- اهداف تحقیق

هدف اصلی تحقیق شناسایی و رتبه بندی عوامل کلیدی اثر گذار بر صادرات در صنایع بهداشتی و شوینده است.

برای دست یابی به هدف اصلی اهداف فرعی به شرح زیر است:

مطالعه مبانی نظری تحقیق و مرور مدل‌های صادرات.